PH…M BÁT NH‚ TH­ HAI

Qua ngày sau, vi Sº Quân låi xin giäng n»a, SÜ thæng toà bäo Çåi chúng

r¢ng: CÀn phäi tïnh tâm niŒm ma ha Bát Nhã ba la MÆt ña. Låi nói: ThiŒn tri

thÙc, trí bÒ ÇŠ Bát Nhã cûa chúng sanh vÓn t¿ có, chÌ vì tâm mê ch£ng th‹

t¿ ng¶, phäi nh© Çåi thiŒn tri thÙc khai thÎ dÅn d¡t Ç‹ Çi ljn ki‰n tánh.

Phäi bi‰t PhÆt tánh cûa kÈ ngu ngÜ©i trí vÓn ch£ng sai biŒt, chÌ vì mê ng¶

ch£ng ÇÒng, nên m§i có kÈ ngu ngÜ©i trí. nay ta thuy‰t Pháp ma ha Bát Nhã

Ba la MÆt, khi‰n cho m†i ngÜ©i ÇŠu ÇÜ®c trí huŒ, hãy chú tâm nghe: ThiŒn

tri thÙc, ngÜ©i Ç©i suÓt ngày miŒng niŒm BÁT NH‚, ch£ng nhÆn ÇÜ®c T TÁNH

BÁT NH‚, cÛng nhÜ nói æn mà ch£ng no, miŒng chÌ thuy‰t KHÔNG, muôn ki‰p

ch£ng ÇÜ®c KIN TÁNH, rÓt cu¶c vô ích.

 

ThiŒn tri thÙc, ma ha Bát Nhã ba la MÆt là ti‰ng Phån, dÎch là Çåi trí huŒ

ljn b© bên kia, Çây cÀn phäi tâm hành, ch£ng ª miŒng niŒm, miŒng niŒm tâm

ch£ng hành thì cÛng nhÜ huyÍn hoá. MiŒng niŒm tâm hành, thì tâm và miŒng

tÜÖng Üng. Bän tánh là PhÆt, lià tánh ch£ng có PhÆt.

 

Sao g†i là ma Ha? ma ha là Çåi, tâm lÜ®ng quäng Çåi nhÜ hÜ không, ch£ng có

biên gi§i, cÛng ch£ng vuông tròn l§n nhÕ, cÛng ch£ng phäi xanh vàng ÇÕ

tr¡ng, cÛng ch£ng trên dܧi dài ng¡n, cÛng ch£ng giÆn, ch£ng vui, ch£ng

phäi ch£ng quÃy, ch£ng thiŒn ch£ng ác, ch£ng ÇÀu ch£ng Çuôi. Các cõi PhÆt

ÇŠu ÇÒng nhÜ hÜ không, diŒu tánh con ngÜ©i vÓn không, ch£ng có m¶t pháp có

th‹ Ç¡c, t¿ tánh chÖn không cÛng nhÜ th‰. ThiŒn tri thÙc, ch§ nên nghe ta

nói KHÔNG mà liŠn chÃp KHÔNG. Trܧc nhÃt ch§ chÃp KHÔNG, n‰u Ç‹ tâm KHÔNG

tïnh t†a là l†t vào VÔ KÝ KHÔNG. ThiŒn tri thÙc, th‰ gi§i hÜ không bao hàm

s¡c tܧng vån vÆt, m¥t tr©i m¥t træng, núi sông ÇÃt Çai, cây cÓi, bi‹n l§n,

kÈ d» ngÜ©i lành, pháp ác pháp thiŒn, thiên Çàng ÇÎa ngøc, tÃt cä ÇŠu ª

trong hÜ không, TÁNH KHÔNG cûa con ngÜ©i cÛng vÆy. ThiŒn tri thÙc, t¿ tánh

hay bao hàm muôn pháp là ñI, muôn pháp ÇŠu ª trong t¿ tánh cûa con ngÜ©i.

N‰u thÃy ÇiŠu d» ÇiŠu lành cûa ngÜ©i, tÃt cä ÇŠu ch£ng lÃy ch£ng bÕ, ch£ng

chÃp ch£ng nhiÍm, tâm nhÜ hÜ không g†i là ñI, nên nói là ma HA. ThiŒn tri

thÙc, kÈ mê miŒng nói, ngÜ©i trí tâm hành. Låi có kÈ mê Ç‹ tâm không mà

tïnh t†a, træm ÇiŠu ch£ng nghï, t¿ xÜng là Çåi, v§i b†n ngÜ©i này không th‹

nói gì ÇÜ®c, vì h† bÎ rÖi vào tà ki‰n. ThiŒn tri thÙc, tâm lÜ®ng quäng Çåi

cùng kh¡p pháp gi§i, dùng thì liÍu liÍu rõ ràng, Ùng døng liŠn bi‰t tÃt cä.

TÃt cä tÙc m¶t, m¶t tÙc tÃt cä, t§i lui t¿ do, tâm th‹ vô ngåi tÙc là BÁT

NH‚.

 

ThiŒn tri thÙc, tÃt cä TR´ BÁT NH‚ ÇŠu tØ t¿ tánh mà sanh, ch£ng tØ bên

ngoài vào, ch§ lÀm dùng š thÙc, g†i là chÖn tánh t¿ døng. NhÃt chÖn nhÃt

thi‰t chÖn, tâm lÜ®ng là viŒc l§n, ch£ng nên hành Çåo nhÕ, miŒng ch§ tr†n

ngày nói không mà trong tâm ch£ng tu hånh này, giÓng nhÜ thÜ©ng dân t¿ xÜng

là vua thì không ÇÜ®c, hång ngÜ©i này ch£ng phäi ÇŒ tº cûa ta.

 

ThiŒn tri thÙc, sao g†i là BÁT NH‚? BÁT NH‚ dÎch là trí huŒ. BÃt cÙ nÖi nào

lúc nào, niŒm niŒm ch£ng ngu mu¶i (ch£ng chÃp thÆt), thÜ©ng hành Çúng trí

huŒ, tÙc là hånh BÁT NH‚. M¶t niŒm ngu mu¶i (chÃp thÆt) thì BÁT NH‚ tuyŒt,

m¶t niŒm trí huŒ thì BÁT NH‚ sanh. con ngÜ©i ngu mê ch£ng thÃy BÁT NH‚,

miŒng nói BÁT NH‚ mà trong tâm thÜ©ng ngu mu¶i, t¿ nói ta tu BÁT NH‚, niŒm

niŒm nói KHÔNG mà ch£ng bi‰t CH÷N KHÔNG. BÁT NH‚ không hình tܧng, Ãy là

tâm trí huŒ, n‰u hi‹u thÃu nhÜ th‰ g†i là TR´ BÁT NH‚.

 

Sao g†i ba la MÆt? ba la MÆt là ti‰ng ƒn ñ¶, dÎch là ljn b© bên kia, nghiã

là lià sanh diŒt. ChÃp cänh thì sanh diŒt dÃy lên nhÜ nܧc n°i làn sóng,

tÙc g†i b© bên này, lìa cänh thì ch£ng sanh diŒt nhÜ nܧc chäy im lìm, tÙc

là b© bên kia, nên g†i ba la MÆt. ThiŒn tri thÙc, kÈ mê miŒng niŒm, Çang

trong lúc niŒm có v†ng có sai, niŒm niŒm n‰u hành, g†i là chÖn tánh. KÈ ng¶

pháp này là PHÁP BÁT NH‚, kÈ tu hånh này là hnh BÁT NH‚, ch£ng tu tÙc là

phàm phu, m¶t niŒm tu hành, t¿ thân b¢ng PhÆt. ThiŒn tri thÙc, phàm phu tÙc

PhÆt, phiŠn não tÙc BÒ ñŠ; niŒm trܧc mê tÙc phàm phu, niŒm sau ng¶ tÙc

PhÆt. NiŒm trܧc chÃp cänh tÙc phiŠn não, niŒm sau lià cänh tÙc BÒ ñŠ.

 

ThiŒn tri thÙc! ma ha BÁT NH‚ ba la MT, tÓi cao tÓi thÜ®ng tÓi ÇŒ nhÃt,

không trø không Çi cÛng không ljn, tam th‰ chÜ PhÆt tØ Çó ra. CÀn phäi dùng

ñI TR´ HU, phá ngÛ uÄn phiŠn não trÀn lao, tu hành nhÜ th‰, nhÃt ÇÎnh

thành PhÆt, Ç°i tam ñ¶c thành Gi§i, ñÎnh, HuŒ. ThiŒn tri thÙc, pháp môn này

tØ m¶t BÁT NH‚ mà sanh ra tám mÜÖi bÓn ngàn trí huŒ. Tåi sao vÆy? Vì con

ngÜ©i có tám mÜÖi bÓn ngàn trÀn lao, n‰u không có trÀn lao thì trí huŒ luôn

luôn hi‹n hiŒn, ch£ng lià t¿ tánh. NgÜ©i ng¶ pháp này tÙc là vô niŒm, vô Ùc

(không ghi nh§), vô nhiÍm trܧc, ch£ng khªi cuÒng v†ng. ñÓi v§i tÃt cä

pháp, dùng trí huŒ cûa chÖn nhÜ t¿ tánh chi‰u soi, ch£ng lÃy ch£ng bÕ, tÙc

là KIN TÁNH TH€NH PHT. ThiŒn tri thÙc, muÓn Çi vào pháp gi§i thâm sâu và

BÁT NH‚ tam Mu¶i, phäi tu hånh BÁT NH‚, th¿c hành theo kinh kim cang thì së

ÇÜ®c KIN TÁNH. Phäi bi‰t cái công ÇÙc cûa kinh này vô lÜ®ng vô biên, trong

Kinh rõ ràng tán thán, ch£ng th‹ k‹ xi‰t. Pháp môn này là TÓi ThÜ®ng ThØa,

vì ngÜ©i Çåi trí mà thuy‰t, vì ngÜ©i thÜ®ng cæn mà thuy‰t, kÈ cæn khí nhÕ

nghe ÇÜ®c khó tin. Tåi sao vÆy? Ví nhÜ trÆn mÜa bão løt, thành thÎ nông

thôn ÇŠu bÎ cuÓn trôi nhÜ cÕ lá, n‰u mÜa bão trong bi‹n l§n thì ch£ng thêm

ch£ng b§t; nhÜ ngÜ©i thÜ®ng thØa, ngÜ©i tÓi thÜ®ng thØa nghe ÇÜ®c kinh Kim

Cang, tâm liŠn khai ng¶. Nên bi‰t t¿ tánh vÓn có cái TR´ BÁT NH‚, trí huŒ

t¿ tánh thÜ©ng chi‰u soi nên ch£ng nh© væn t¿, ví nhÜ nܧc mÜa, ch£ng do

tr©i có mà do khí tr©i làm nên, khi‰n cho tÃt cä chúng sanh, tÃt cä cây

cÓi, h»u tình vô tình, ÇŠu ÇÜ®c thÃm nhuÀn, tÃt cä sông ngòi ÇŠu chäy vŠ

bi‹n l§n, h®p thành nhÃt th‹. Cái TR´ T TÁNH BÁT NH‚ cûa chúng sanh cÛng

vÆy. ThiŒn tri thÙc, kÈ ti‹u cæn nghe ÇÜ®c PHÁP MÔN ñ–N GIÁO này, cÛng nhÜ

cây cÕ mà g¥p mÜa bão, ÇŠu t¿ gãy Ç° ch£ng sanh trܪng ÇÜ®c, kÈ ti‹u cæn

thì cÛng nhÜ vÆy: h† vÓn có cái TR´ BÁT NH‚ ÇÒng v§i ngÜ©i Çåi trí, ch£ng

có khác biŒt, tåi sao nghe Pháp mà ch£ng ÇÜ®c t¿ ng¶? ñó là do tà ki‰n

chܧng n¥ng, phiŠn não cæn sâu, cÛng nhÜ mây l§n che khuÃt m¥t tr©i, ch£ng

ÇÜ®c gió th°i nên ch£ng hiŒn ánh sáng. CÁI TR´ cûa BÁT NH‚ vÓn ch£ng l§n

nhÕ, chÌ vì tÃt cä chúng sanh t¿ tâm mê ng¶ ch£ng ÇÒng, tâm mê tu hành

hܧng ngoåi tìm PhÆt mà chÜa ng¶ t¿ tánh, tÙc là ti‹u cæn. N‰u khai ng¶ ÇÓn

giáo, ch£ng chÃp lÃy hình tܧng bên ngoài, chÌ ª trong t¿ tâm thÜ©ng khªi

chánh ki‰n, phiŠn não trÀn lao thÜ©ng ch£ng ô nhiÍm, tÙc là KIN TÁNH.

ThiŒn tri thÙc, trong ngoài ch£ng trø, Çi låi t¿ do, n‰u trØ ÇÜ®c chÃp tâm

thì thông Çåt vô ngåi. N‰u tu ÇÜ®c hånh này, v§i kinh BÁT NH‚ vÓn ch£ng sai

biŒt. ThiŒn tri thÙc, tÃt cä kinh Çi‹n và væn t¿, Çåi ti‹u nhÎ thØa, mÜ©i

hai b¶ kinh ÇŠu do ngÜ©i Ç¥t ra, vì có tánh trí huŒ m§i ÇÜ®c ki‰n lÆp; n‰u

ch£ng có con ngÜ©i thì vån pháp vÓn ch£ng t¿ có. Nên bi‰t vån pháp vÓn do

tâm ngÜ©i ki‰n tåo, tÃt cä kinh sách là vì con ngÜ©i mà nói. Vì trong con

ngÜ©i có kÈ ngu ngÜ©i trí, ngu là ti‹u nhÖn, trí là Çåi nhÖn,kÈ ngu hÕi

pháp v§i ngÜ©i trí, ngÜ©i trí thuy‰t pháp cho kÈ ngu, kÈ ngu ÇÓn ng¶ t¿ tâm

thì ch£ng khác v§i ngÜ©i trí vÆy.

 

ThiŒn tri thÙc, khi chÜa ng¶ thì PhÆt tÙc chúng sanh, lúc m¶t niŒm khai

ng¶, chúng sanh tÙc PhÆt. Nên bi‰t vån pháp ÇŠu ª nÖi t¿ tâm, vÆy sao ch£ng

ª trong t¿ tâm ÇÓn thÃy chÖn nhÜ bän tánh? kinh Phåm Võng nói: T¿ tánh vÓn

thanh tÎnh, n‰u nhÆn ÇÜ®c t¿ tâm, thÃy ÇÜ®c bän tánh, tÙc thành PhÆt Çåo.

Kinh duy ma CÆt nói: ngay lúc Çó hoát nhiên ÇÓn ng¶, liŠn ÇÜ®c b°n tâm.

ThiŒn tri thÙc, ta ª nÖi Hoà ThÜ®ng Ho¢ng NhÅn vØa nghe câu nói liŠn ng¶,

ÇÓn thÃy chÖn nhÜ bän tánh, cho nên ho¢ng dÜÖng giáo pháp này, khi‰n hành

giä ÇÓn ng¶ BÒ ñŠ, m†i ngÜ©i t¿ thÃy b°n tâm, t¿ ki‰n bän tánh, n‰u ch£ng

t¿ ng¶, phäi tìm ngÜ©i Çã khai ng¶ pháp tÓi thÜ®ng thØa, chÌ ngay ÇÜ©ng lÓi

CHÁNH PHÁP, vì thiŒn tri thÙc có nhân duyên l§n giáo hoá dÅn d¡t, khi‰n

hành giä ÇÜ®c KIN TÁNH, tÃt cä thiŒn pháp ÇŠu do thiŒn tri thÙc mà ÇÜ®c

ki‰n lÆp. tam th‰ chÜ PhÆt, mÜ©i hai b¶ kinh ª trong t¿ tánh vÓn Çã ÇÀy Çû,

vì t¿ ng¶ ch£ng ÇÜ®c, nên phäi nh© thiŒn tri thÙc chÌ ra m§i thÃy, kÈ t¿

ng¶ thì ch£ng phäi nh© ljn ngÜ©i khác. N‰u cÓ chÃp r¢ng phäi luôn luôn ›

låi thiŒn tri thÙc m§i mong ÇÜ®c giäi thoát thì không bao gi© ÇÜ®c. Tåi sao

vÆy? Vì ª trong t¿ tâm s¤n có tri thÙc t¿ ng¶, n‰u khªi tà ki‰n mê chÃp

v†ng tܪng Çiên Çäo, dÅu cho g¥p thiŒn tri thÙc dåy bäo cÛng ch£ng cÙu

ÇÜ®c. N‰u khªi chÖn chánh BÁT NH‚ tham cÙu, trong m¶t sát na v†ng tܪng ÇŠu

tiêu, nhÆn ÇÜ®c t¿ tánh, ÇÓn siêu PhÆt ÇÎa. ThiŒn tri thÙc, dùng trí huŒ

chi‰u soi, trong ngoài sáng tÕ rõ ràng thì nhÆn ÇÜ®c b°n tâm. N‰u nhÆn ÇÜ®c

b°n tâm tÙc vÓn là giäi thoát, ÇÜ®c giäi thoát tÙc là BÁT NH‚ tam Mu¶i, BÁT

NH‚ tam Mu¶i tÙc là VÔ NIM.

 

Sao g†i là vô niŒm? N‰u thÃy tÃt cä pháp tâm không nhiÍm trܧc g†i là VÔ

NIM, dùng thì kh¡p nÖi, cÛng ch£ng dính m¡c ª kh¡p nÖi, hÍ såch ÇÜ®c b°n

tâm, khi‰n løc thÙc ra cºa løc cæn, ÇÓi v§i løc trÀn mà ch£ng nhiÍm ch£ng

trܧc, Çi låi t¿ do, Ùng døng vô ngåi tÙc là BÁT NH‚ tam Mu¶i, t¿ tåi giäi

thoát, g†i là hånh VÔ NIM. ChÙ ch£ng phäi nhÜ ngÜ©i lÀm tܪng cho làtræm

ÇiŠu ch£ng nghï, chÌ cho niŒm tuyŒt t‰, Ãy là pháp trói bu¶c, tÙc là biên

ki‰n. ThiŒn tri thÙc, kÈ ng¶ pháp VÔ NIM thông Çåt vån pháp, ng¶ pháp VÔ

NIM thÃy ÇÜ®c cänh gi§i chÜ PhÆt, ng¶ pháp VÔ NIM ÇÜ®c ljn ÇÎa vÎ PhÆt.

ThiŒn tri thÙc, n‰u ngÜ©i Ç©i sau ng¶ ÇÜ®c pháp này, Çem pháp môn ÇÓn giáo

này v§i nh»ng ngÜ©i ÇÒng m¶t chánh ki‰n chánh hånh phát nguyŒn cùng tu, nhÜ

cúng dÜ©ng PhÆt mà suÓt Ç©i ch£ng thÓi lui, ngÜ©i Ãy nhÃt ÇÎnh ÇÜ®c vào

Thánh vÎ.

 

NhÜng phäi truyŠn th†, tØ trܧc ljn nay các T° ÇŠu m¥c truyŠn tâm Ãn, ch£ng

ÇÜ®c Än giÃu Chánh Pháp. N‰u ch£ng phäi ÇÒng m¶t chánh ki‰n, chánh hånh, là

ngÜ©i Çã ª trong pháp khác thì ch£ng ÇÜ®c truyŠn th†, vì s® kÈ ngu ch£ng

hi‹u, låi sanh phÌ báng pháp môn này, phá hoåi truyŠn thÓng CHÁNH PHÁP cûa

C° ñÙc, làm cho muôn ngàn ki‰p sau Çoån dÙt PhÆt chûng, cuÓi cùng vô ích.

 

ThiŒn tri thÙc, nay ta có m¶t bài VÔ TНNG Tøng, m†i ngÜ©i hãy t¿ gi» lÃy,

không k‹ xuÃt gia, tåi gia, nên y theo bài tøng mà tu hành, n‰u ch£ng t¿ tu

mà chÌ ghi nh§ l©i ta cÛng ch£ng ích l®i gì. Bài tøng r¢ng:

 

Thuy‰t thông cÆp tâm thông,

NhÜ nh¿t xº hÜ không,

Duy truyŠn ki‰n tánh pháp,

XuÃt th‰ phá tà tông.

Pháp tÙc vô ÇÓn tiŒm,

Mê ng¶ h»u trì tÆt,

ChÌ thº ki‰n tánh môn,

Ngu nhÖn bÃt khä tÃt.

Thuy‰t tÙc tuy vån ban,

H®p lš hÜ©n quy nhÃt.

PhiŠn não ám tråch trung,

ThÜ©ng tu sanh huŒ nh¿t,

Tà lai phiŠn não chí.

Chánh lai phiŠn não trØ,

Tà chánh câu bÃt døng,

Thanh tÎnh chí vô dÜ.

BÒ ÇŠ b°n t¿ tánh,

Khªi tâm tÙc thÎ v†ng,

TÎnh tâm tåi v†ng trung,

ñän chánh vô tam chܧng,

Th‰ nhÖn nhÜ®c tu Çåo,

NhÃt thi‰t tÆn bÃt phÜÖng.

ThÜ©ng ki‰n t¿ k› quá,

D» Çåo tÃt tÜÖng ÇÜÖng.

S¡c loåi t¿ h»u Çåo,

Các bÃt tÜÖng phÜÖng não,

Ly Çåo biŒt mích Çåo,

Chung thân bÃt ki‰n Çåo.

Ba ba Ƕ nhÃt sanh,

ñáo ÇÀu hÜ©n t¿ áo.

Døc Ç¡c ki‰n chÖn Çåo,

Hånh chánh tÙc thÎ Çåo.

T¿ nhÜ®c vô Çåo tâm,

Ám hành bÃt ki‰n Çåo.

NhÜ®c chÖn tu Çåo nhÖn,

BÃt ki‰n th‰ gian quá,

NhÜ®c ki‰n tha nhÖn phi,

T¿ phi khܧc thÎ tä,

Tha phi ngã bÃt phi,

Ngã phi t¿ h»u quá,

ñän t¿ khܧc phi tâm,

ñä trØ phiŠn não phá.

T¡ng ái bÃt quan tâm,

TrÜ©ng thân lÜ«ng cܧc ng†a.

Døc nghï hoá tha nhÖn,

T¿ tu h»u phÜÖng tiŒn.

VÆt linh bÌ h»u nghi,

TÙc thÎ t¿ tánh hiŒn.

PhÆt pháp tåi th‰ gian,

BÃt ly th‰ gian giác,

Ly th‰ mích bÒ ÇŠ,

Cáp nhÜ cÀu thÓ giác.

Chánh ki‰n danh xuÃt th‰,

Tà ki‰n danh th‰ gian,

Tà chánh tÆn Çä khܧc,

BÒ ÇŠ tánh uy‹n nhiên.

Thº tøng thÎ ÇÓn giáo,

DiŒc danh Çåi pháp thuyŠn,

Mê væn kinh lÛy ki‰p.

Ng¶ t¡c sát na gian.

DÎch nghiã:

Thuy‰t thông låi tâm thông (1),

NhÜ m¥t tr©i gi»a không,

ChÌ truyŠn pháp ki‰n tánh,

Ho¢ng pháp phá tà tông.

Pháp vÓn ch£ng ÇÓn tiŒm,

Mê ng¶ có nhanh chÆm,

Pháp môn ki‰n tánh này,

KÈ ngu ch£ng th‹ tri.

Thuy‰t tuy muôn ngàn lÓi,

ñúng lš chÌ là m¶t,

Nhà phiŠn não Çen tÓi,

ThÜ©ng nên sanh huŒ nh¿t,

Tà khªi phiŠn não t§i,

Chánh ljn phiŠn não trØ,

Tà chánh ÇŠu ch£ng chÃp,

Thanh tÎnh ljn cùng t¶t.

T¿ tánh vÓn bÒ ÇŠ,

Khªi tâm tÙc là v†ng,

TÎnh tâm ª trong v†ng,

NiŒm chánh ch£ng tam chܧng,

NgÜ©i Ç©i muÓn tu Çåo,

TÃt cä ÇŠu ch£ng ngåi,

ThÜ©ng t¿ thÃy l‡i mình,

V§i Çåo tÙc tÜÖng Üng.

Muôn loài t¿ có Çåo,

M‡i m‡i ch£ng ngåi nhau,

Ngoài tâm Çi tìm Çåo,

SuÓt Ç©i ch£ng thÃy Çåo.

Bôn ba qua m¶t Ç©i,

Sau cùng t¿ áo não.

MuÓn ÇÜ®c thÃy chÖn Çåo,

Hånh chánh tÙc là Çåo,

N‰u t¿ ch£ng Çåo tâm,

ñen tÓi ch£ng thÃy Çåo.

N‰u là ngÜ©i chÖn tu,

Ch£ng thÃy l‡i th‰ gian,

N‰u thÃy l‡i cûa ngÜ©i,

Trái låi thành t¿ quÃy.

NgÜ©i quÃy ta ch£ng quÃy,

ThÃy quÃy thành t¿ l‡i.

HÍ bÕ tâm chÃp quÃy,

PhiŠn não t¿ tan rã.

ThÜÖng ghét ch£ng quan tâm,

Du‡i th£ng hai chân n¢m.

MuÓn hoá Ƕ chúng sanh, (2)

T¿ phäi có phÜÖng tiŒn,

Khi‰n h† h‰t nghi ng©,

TÙc là t¿ tánh hiŒn.

PhÆt pháp tåi th‰ gian,

Ch£ng r©i th‰ gian giác,

Lià th‰ tìm bÒ ÇŠ,

CÛng nhÜ tìm sØng thÕ.

Chánh ki‰n g†i xuÃt th‰,

Tà ki‰n g†i th‰ gian,

Tà chánh ÇŠu quét såch,

Tánh bÒ ÇŠ rõ ràng.

Tøng này là ÇÓn giáo,

CÛng g†i Çåi pháp thuyŠn.

Lúc mê tu nhiŠu ki‰p,

Ng¶ chÌ m¶t sát na.

 

SÜ låi nói: nay ta ª chùa ñåi Phån thuy‰t pháp ÇÓn giáo này, nguyŒn cho

pháp gi§i chúng sanh nghe ÇÜ®c pháp này liŠn ki‰n tánh thành PhÆt.‰ Lúc Ãy

Vi Sº Quân và tÃt cä quan chÙc, Çåo tøc, nghe sÜ thuy‰t pháp ÇŠu ÇÜ®c tÌnh

ng¶, Çänh lÍ tán thán r¢ng: Lành thay, Çâu ng© xÙ Lãnh nam låi có PhÆt ra

Ç©i.

 

GHI CHÚ:

 

(1) Thuy‰t thông låi tâm thông, NhÜ m¥t tr©i gi»a không. Thuy‰t thông chÜa

ch¡c là tâm thông, tâm thông t¿ nhiên thuy‰t cÛng thông. VÆy th‰ nào là tâm

thông? Trên phù h®p š PhÆt, dܧi kh‰ h®p ÇÜÖng cÖ m§i ÇÜ®c g†i là tâm

thông, khi tâm Çã thông rÒi m§i có th‹ giÓng nhÜ m¥t tr©i gi»a hÜ không.

M¥t tr©i gi»a không ch£ng có nh© cÆy dính m¡c gì cä, nên chi‰u soi kh¡p nÖi

ch£ng thi‰u sót. N‰u m¥t tr©i có nh© cÆy b¢ng m¶t s®i chÌ bu¶c treo lên,

thì s®i chÌ Ãy së che khuÃt m¥t tr©i, làm cho s¿ chi‰u soi cûa m¥t tr©i có

ch‡ thi‰u sót vÆy. NhÜ Giáp SÖn Hoà ThÜ®ng ra ho¢ng pháp, Tæng hÕi: Th‰ nào

là Pháp thân? Giáp SÖn Çáp: Pháp thân ch£ng tܧng. HÕi: Th‰ nào là Pháp

Nhãn? ñáp: Pháp Nhãn ch£ng bŒnh. khi Çó có ñåo Ngô ThiŠn SÜ nghe xong liŠn

cÜ©i, Giáp SÖn xuÓng toà hÕi ñåo Ngô r¢ng: Giáp SÖn vØa trä l©i Tæng này,

ch¡c có ch‡ không Çúng khi‰n ThÜ®ng T†a bÆt cÜ©i, xin ThÜ®ng T†a tØ bi chÌ

dåy cho. ñåo Ngô nói: Hoà ThÜ®ng ra ho¢ng pháp chÜa có ThÀy. Giáp SÖn nói:

Nay xin lÍ ThÜ®ng T†a làm ThÀy. ñåo Ngô nói: ThÀy cûa Hoà ThÜ®ng là Huê

ñình ThuyŠn Tº. Giáp SÖn ljn Huê ñình g¥p ThuyŠn Tº ÇÜ®c khai ng¶, trª vŠ

nÖi cÛ ho¢ng pháp. ñåo Ngô låi sai m¶t vÎ Tæng ljn hÕi: Th‰ nào là Pháp

Thân? Giáp SÖn vÅn Çáp r¢ng: Pháp Thân ch£ng tܧng. HÕi: Th‰ nào là Pháp

Nhãn? ñáp: Pháp Nhãn ch£ng bŒnh. Tæng lÆp låi v§i ñåo Ngô. ñåo Ngô nói: Ông

Ãy nay Çã triŒt ng¶. L©i Giáp SÖn Çáp Tæng trܧc, ñåo Ngô chê cÜ©i cho là

thuy‰t thông tâm ch£ng thông; l©i Çáp Tæng sau cÛng giÓng nhÜ l©i Çáp trܧc

mà ñåo Ngô låi tán thán, cho là tâm thông thuy‰t thông. Ch‡ này ch§ nên

dùng š thÙc Ç‹ phân biŒt; n‰u dùng š thÙc tìm hi‹u thì chÌ có th‹ thuy‰t

thông, ch£ng th‹ tâm thông. MuÓn tâm thông cÀn phäi tham ng¶ m§i ÇÜ®c.

 

(2) MuÓn hoá Ƕ chúng sanh, T¿ phäi có phÜÖng tiŒn, Khi‰n h† h‰t nghi ng©,

TÙc là t¿ tánh hiŒn. hai ch» phÜÖng tiŒn này ch£ng phäi giÓng nhÜ nh»ng

ngÜ©i låm døng Ç‹ cÀu thêm danh l®i, ho¥c che giÃu t¶i l‡i; cÛng ch£ng phäi

dùng Ç‹ Ƕ ngÜ©i sÖ cÖ. PhÜÖng tiŒn ª Çây là xuÃt phát tØ Bát Nhã, phäi

ngÜ©i ki‰n tánh m§i có PhÜÖng tiŒn này, mà dùng Ç‹ khi‰n cho ÇÜÖng cÖ tØ

NGHI ljn Ng¶. TØ nghi ljn Ng¶: tùy theo ngÜ©i, tØ m¶t sát na cho ljn næm,

mÜ©i næm không chØng, cÛng nhÜ: Ngài HuŒ minh vØa nghe, ng¶ liŠn, Ngài Giáp

SÖn, trong vài phút ÇÜ®c ng¶, Ngài Pháp Nhãn, m¶t tháng ÇÜ®c ng¶, T° Hoài

NhÜ®ng, tám næm m§i ng¶. Không phäi mau ng¶ là cao, chÆm ng¶ là thÃp. NgÜ©i

chÙng ng¶ m§i Çoån dÙt ÇÜ®c nghi CˆN (NguÒn gÓc nghi ng© ÇÓi v§i vån pháp.)

ñoån dÙt nghi CˆN tÙc là KIN TÁNH. Nên nói: TÙc là t¿ tánh hiŒn (ki‰n

tánh).