PH…M TA TH­ NHƒT

Khi SÜ Ç‰n chùa Bäo Lâm, có châu trܪng ThiŠu Châu tên là vi CÙ và các quan

chÙc vào núi thÌnh SÜ ra chùa ñåi Phån ª trong thành vì tÙ chúng khai duyên

thuy‰t pháp. SÜ thæng toà, vi ThÙ Sº (châu trܪng) và các quan chÙc hÖn ba

chøc ngÜ©i, h†c sï nhà nho hÖn ba mÜÖi ngÜ©i, Tæng ni cÜ sï hÖn ngàn ngÜ©i,

ÇÒng th©i Çänh lÍ xin nghe Pháp Y‰u.

SÜ nói: ThiŒn tri thÙc, t¿ tánh cûa BÒ ñŠ vÓn thanh tÎnh, chÌ døng tâm này

tr¿c liÍu thành PhÆt. ThiŒn tri thÙc, hãy nghe viŒc Ç¡c Pháp và s¿ viŒc cûa

HuŒ Næng. HuŒ Næng quê quán ª Phåm DÜÖng, cha bÎ giáng chÙc ljn Lãnh Nam,

lÜu låc làm dân Tân Châu. Thân th‰ ch£ng may cha låi mÃt s§m, mË là goá

phø, nhà ª nam L¶, nghèo kh° phäi Çi bán cûi ngoài ch®. Lúc Ãy có vÎ khách

mua cûi nh© mang ljn nhà, HuŒ Næng ÇÜ®c tiŠn Çi ra, g¥p m¶t vÎ khách Çang

tøng Kinh, HuŒ Næng nghe ÇÜ®c l©i kinh tâm liŠn khai ng¶, bèn hÕi khách

tøng kinh gì? Khách nói là kinh kim Cang.

 

HÕi: Ÿ Çâu có kinh ñi‹n này?

 

Khách nói: Tôi tØ Chùa ñông ThiŠn, huyŒn Huÿnh mai Kÿ Châu ljn. Chùa Ãy do

NgÛ T° Ho¢ng NhÅn ñåi SÜ chû hoá, môn ÇÒ hÖn ngàn ngÜ©i, tôi ljn Çó lÍ bái

lãnh th† kinh này. NgÛ T° thÜ©ng khuyên Tæng tøc trì kinh kim cang thì ÇÜ®c

ki‰n tánh, tr¿c liÍu thành PhÆt.

 

HuŒ Næng nghe nói, låi cÛng vì xÜa kia có duyên, nên ÇÜ®c m¶t ngÜ©i khách

cho mÜ©i lÜ®ng båc Ç‹ cho mË già ÇÜ®c sinh sÓng và bäo Çi ngay ljn Huÿnh

Mai tham lÍ NgÛ T°. HuŒ Næng s¡p x‰p cho mË xong, liŠn tØ giã lên ÇÜ©ng.

Träi qua hÖn ba mÜÖi ngày ÇÜ©ng, ljn huyŒn Huÿnh mai lÍ bái NgÛ T°.

 

T° hÕi: Ông là ngÜ©i phÜÖng nào, muÓn cÀu viŒc gì? HuŒ Næng nói: ñŒ tº là

dân Tân Châu Lãnh Nam, tØ xa ljn lÍ bái, chÌ cÀu làm PhÆt, ch£ng cÀu viŒc

gì khác.

 

T° nói: Ông là ngÜ©i Lãnh Nam, cÛng là ngÜ©i kém væn hoá, làm sao có th‹

làm PhÆt ÇÜ®c?

 

HuŒ Næng nói: NgÜ©i có nam B¡c, PhÆt tánh vÓn ch£ng có nam B¡c, thân hèn hå

này v§i thân Hoà ThÜ®ng ch£ng ÇÒng, nhÜng PhÆt tánh Çâu có sai biŒt!

 

Ý NgÛ T° còn muÓn nói thêm, nhÜng thÃy ÇÒ chúng ÇÙng xung quanh, nên bäo

theo chúng làm viŒc.

 

HuŒ Næng båch Hoà ThÜ®ng: T¿ tâm cûa ÇŒ tº thÜ©ng sanh trí huŒ ch£ng lià t¿

tánh, tÙc là phܧc ÇiŠn, chÜa rõ Hoà ThÜ®ng bäo làm viŒc gì?

 

T° nói: Tên kém væn hoá này cæn khí lanh l®i, ngÜÖi ÇØng nói n»a, hãy ra

nhà sau Çi!

 

HuŒ Næng lui ljn nhà sau, có m¶t cÜ sï sai HuŒ Næng bºa cûi giã gåo, träi

qua hÖn tám tháng. M¶t ngày kia T° thình lình ljn g¥p HuŒ Næng nói:Ta nghï

cái thÃy cûa ngÜÖi dùng ÇÜ®c, vì s® có kÈ ác håi ngÜÖi, nên ch£ng nói

chuyŒn v§i ngÜÖi, ngÜÖi có bi‰t chæng?

 

HuŒ Næng nói: ñŒ tº cÛng bi‰t š cûa ThÀy, nên ch£ng dám Çi ljn nhà trܧc.

 

M¶t ngày kia, NgÛ T° triŒu tÆp môn ÇÒ bäo r¢ng: sanh tº là viŒc l§n, các

ngÜÖi suÓt ngày chÌ cÀu phܧc ÇiŠn, ch£ng cÀu lià khÕi bi‹n kh° sanh tº, t¿

tánh n‰u mê, phܧc làm sao có th‹ cÙu ÇÜ®c? Các ngÜÖi m‡i ngÜ©i hãy t¿ xem

trí huŒ, dùng b°n tâm Bát Nhã cûa t¿ tánh, m‡i ngÜ©i làm m¶t bài kŒ trình

cho ta xem, n‰u ng¶ ÇÜ®c Çåi š, thì ta së trao truyŠn y bát cho làm T° thÙ

sáu; hãy mau lên ch£ng ÇÜ®c chÆm trÍ, hÍ l†t vào suy lÜ©ng thì ch£ng dùng

ÇÜ®c. NgÜ©i ki‰n tánh vØa nghe phäi liŠn thÃy, n‰u ÇÜ®c nhÜ vÆy thì khi ra

trÆn gi»a Çao ki‰m cÛng phäi thÃy ÇÜ®c.

 

ñåi chúng nghe xong nói v§i nhau r¢ng: Chúng ta ch£ng cÀn nh†c tâm mŒt trí

làm kŒ, Çâu có ích gì, vì có ThÜ®ng T†a ThÀn Tú hiŒn làm giáo th† sÜ, ch¡c

ch¡n së ÇÜ®c, chúng ta làm kŒ chÌ phí sÙc thôi, chúng ta vŠ sau y chÌ SÜ

ThÀn Tú cÛng ÇÜ®c rÒi. Ngài ThÀn Tú suy nghï: ñåi chúng ch£ng trình kŒ, vì

ta là giáo th† sÜ cûa h†, ta phäi làm kŒ trình Hoà ThÜ®ng. N‰u ch£ng trình

kŒ thì Hoà ThÜ®ng làm sao bi‰t ÇÜ®c ki‰n giäi sâu cån trong tâm ta, š cûa

ta trình kŒ vì cÀu Pháp thì tÓt, vì mong làm T° thì không nên, ch£ng khác

nào dùng tâm phàm mà Çoåt Thánh vÎ. N‰u ch£ng trình kŒ thì làm sao Ç¡c Pháp

ÇÜ®c, th¿c khó! Th¿c khó!

 

NÖi hành lang trܧc Pháp ÇÜ©ng, NgÛ T° ÇÎnh m©i h†a sï ljn vë Bi‰n Tܧng

Kinh Læng Già và NgÛ T° Huy‰t Måch ñÒ, Ç‹ cúng dÜ©ng và lÜu truyŠn Ç©i sau.

Khi ThÀn Tú làm kŒ xong, mÃy lÀn muÓn vào trình, nhÜng khi ljn trܧc Pháp

ÇÜ©ng thì trong tâm bÃn loån, mÒ hôi ܧt Ǥm mình. NhÜ vÆy träi qua bÓn

ngày, mÜ©i ba lÀn muÓn vào trình vÅn chÜa trình ÇÜ®c, sau cùng ThÀn Tú suy

nghï: chi b¢ng ghi trên vách tÜ©ng hành lang Ç‹ Hoà ThÜ®ng thÃy ÇÜ®c; n‰u

T° nói tÓt thì ta ra lÍ bái nói cûa ThÀn Tú làm, n‰u nói là ch£ng ÇÜ®c thì

u°ng công ta ª núi mÃy næm, låi tu ñåo gì mà ÇÜ®c nhÆn lÍ bái cûa ngÜ©i!

Nºa Çêm Çó không cho ai hay, t¿ cÀm Çèn vi‰t kŒ trên vách hành lang phiá

Nam, trình sª thÃy cûa t¿ tâm, kŒ r¢ng:

 

Thân thÎ BÒ ñŠ thø,

Tâm nhÜ minh cänh Çài,

Th©i th©i cÀn phÃt thÙc,

VÆt sº nhå trÀn ai.

DÎch nghiã:

Thân là cây BÒ ñŠ,

Tâm nhÜ Çài gÜÖng sáng,

Luôn luôn siêng lau chùi,

Ch§ cho dính bøi trÀn.

 

ThÀn Tú vi‰t kŒ xong, liŠn vŠ phòng, không ai hay. Tú låi suy nghï: Ngày

mai, NgÛ T° thÃy kŒ hoan h› thì ta có duyên v§i Pháp, n‰u nói không ÇÜ®c

thì Çó là tåi ta còn mê, nghiŒp chܧng xÜa n¥ng nŠ, ch£ng Ç¥ng Ç¡c Pháp,

Thánh š thÆt khó lÜ©ng! Tú ª trong phòng suy nghï, ngÒi n¢m ch£ng yên cho

ljn gÀn sáng.

 

T° Çã bi‰t ThÀn Tú chÜa ÇÜ®c vào cºa, ch£ng thÃy t¿ tánh. Tr©i sáng, T° kêu

hoå sï ljn hành lang Ç‹ vë, thình lình thÃy kŒ, bèn nói v§i h†a sï: Thôi,

ch£ng cÀn vë n»a, làm lao nh†c cho ông tØ xa ljn Çây.

 

Kinh nói: Phàm tÃt cä tܧng ÇŠu là hÜ v†ng. nay chÌ cÀn Ç‹ bài kŒ này cho

ngÜ©i trì tøng, y kŒ này tu, khÕi dža ác Çåo, y kŒ này tu, ÇÜ®c ích l®i

l§n. Bèn kêu môn ÇÒ ÇÓt nhang kính lÍ, bäo cä thäy ÇŠu tøng kŒ này së ÇÜ®c

ki‰n tánh. Môn ÇÒ tøng kŒ ÇŠu khen: lành thay!

 

Nºa Çêm T° kêu ThÀn Tú vào phòng hÕi: KŒ phäi do ông làm chæng? Tú nói:

ThiŒt là Tú làm, ch£ng ham v†ng cÀu T° vÎ, mong Hoà ThÜ®ng tØ bi, xem ÇŒ tº

có chút ít trí huŒ chæng?

 

T° nói: Ông làm kŒ này chÜa thÃy bän tánh, chÌ Ç‰n ngoài cºa, chÜa vào

trong, ki‰n giäi nhÜ th‰ tìm vô thÜ®ng bÒ ÇŠ ch£ng th‹ ÇÜ®c. Vô thÜ®ng bÒ

ÇŠ phäi khi vØa nói liŠn nhÆn t¿ b°n tâm, thÃy t¿ bän tánh, ch£ng sanh

ch£ng diŒt, v§i bÃt cÙ gi© nào, niŒm niŒm t¿ thÃy, ch£ng kËt vào vån pháp,

nhÙt chÖn nhÙt thi‰t chÖn, vån cänh t¿ nhÜ nhÜ, cái tâm nhÜ nhÜ tÙc là chân

thÆt. N‰u thÃy nhÜ th‰ tÙc là vô thÜ®ng bÒ ÇŠ cûa t¿ tánh. Ông tåm Çi ra

suy nghï m¶t vài ngày n»a, làm bài kŒ khác cho ta xem, n‰u kŒ ông vào ÇÜ®c

cºa, thì ta së truyŠn trao y pháp.

 

ThÀn Tú Çänh lÍ lui ra, träi qua mÃy ngày sau làm kŒ ch£ng ÇÜ®c, trong tâm

rÓi loån tâm thÀn ch£ng yên, cÛng nhÜ trong m¶ng, Çi ngÒi ch£ng vui.

 

Qua hai ngày sau, có m¶t ÇÒng tº Çi ngang qua phòng giã gåo, xܧng tøng bài

kŒ, HuŒ Næng nghe ÇÜ®c liŠn bi‰t kŒ này chÜa thÃy bän tánh, dù chÜa ÇÜ®c s¿

dåy bäo cûa T°, nhÜng Çã bi‰t ÇÜ®c Çåi š, bèn hÕi ÇÒng tº r¢ng: Tøng kŒ gì?

ñÒng tº nói: KÈ kém væn hoá này ch£ng bi‰t, ñåi SÜ nói: sanh tº là viŒc

l§n, muÓn truyŠn trao y pháp, nên bäo môn ÇÒ làm kŒ trình xem, n‰u ng¶ Çåi

š thì së ÇÜ®c truyŠn trao y pháp làm T° thÙ sáu. ThÜ®ng T†a ThÀn Tú vi‰t kŒ

Vô Tܧng trên vách tÜ©ng hành lang. ñåi SÜ bäo m†i ngÜ©i ÇŠu tøng, y kŒ này

tu khÕi dža ác Çåo, y kŒ này tu së ÇÜ®c l®i ích l§n.

 

HuŒ Næng nói: ThÜa ThÜ®ng nhÖn, tôi giã gåo ª Çây hÖn tám tháng, chÜa tØng

Çi ljn nhà trܧc, mong ThÜ®ng nhÖn dÅn tôi ljn trܧc bài kŒ lÍ bái. ñÒng tº

liŠn dÅn ljn trܧc bài kŒ, lÍ bái xong,

 

HuŒ Næng nói: HuŒ Næng ch£ng bi‰t ch», xin ThÜ®ng nhÖn džc giùm. Lúc Ãy có

quan biŒt giá giang Châu là TrÜÖng Nh¿t Døng, liŠn l§n ti‰ng džc, HuŒ Næng

nghe xong bèn nói: Tôi cÛng có m¶t bài kŒ, xin BiŒt Giá vi‰t giùm. BiŒt Giá

nói: Ông cÛng làm kŒ à, viŒc này hi h»u!" HuŒ Næng nói v§i BiŒt Giá r¢ng:

MuÓn h†c Vô ThÜ®ng BÒ ñŠ, ch£ng nên khinh bÌ kÈ sÖ h†c, hå hå nhÖn h»u

thÜ®ng thÜ®ng trí, thÜ®ng thÜ®ng nhÖn h»u m¶t (chìm mÃt) š trí. BiŒt Giá

nói: Ông hãy tøng kŒ Çi, ta vi‰t giùm cho. Ông n‰u Ç¡c pháp phäi Ƕ ta

trܧc, vŠ sau ch§ quên l©i này.

 

HuŒ Næng kŒ r¢ng:

 

BÒ ÇŠ b°n vô thø,

Minh cänh diŒc phi Çài.

B°n lai vô nhÃt vÆt,

Hà xÙ nhå trÀn ai?

DÎch nghiã:

BÒ ÇŠ vÓn ch£ng cây,

GÜÖng sáng cÛng ch£ng Çài,

XÜa nay không m¶t vÆt,

NÖi nào dính bøi trÀn?

 

KŒ vi‰t xong, ÇÒ chúng ÇŠu ngåc nhiên tán thán v§i nhau: Lå thay, ch£ng nên

theo tܧng måo mà Çánh giá ngÜ©i, không ng© nay có nhøc thân BÒ Tát mà

ch£ng bi‰t!

 

T° thÃy Çåi chúng kinh quái, s® ngÜ©i ám håi, nên lÃy giày bôi bài kŒ, nói

r¢ng: CÛng chÜa thÃy tánh. M†i ngÜ©i cho là phäi. Hôm sau T° lén ljn nhà

giã gåo, thÃy HuŒ Næng lÜng Çeo Çá giã gåo, nói r¢ng: NgÜ©i cÀu ñåo cÀn

phäi nhÜ th‰. Låi hÕi: Gåo tr¡ng chÜa? HuŒ Næng Çáp: Tr¡ng Çã lâu, còn

thi‰u giÀn sàng thôi. T° lÃy gÆy gõ trên cÓi ba cái rÒi bÕ Çi. HuŒ Næng

hi‹u š T°, nên canh ba vào thÃt. T° dùng ca sa che låi không cho ngÜ©i

thÃy, rÒi thuy‰t kinh kim Cang, ljn câu: Ðng vô sª trø nhi sanh kÿ tâm thì

HuŒ Næng ngay Çó Çåi ng¶ tÃt cä vån pháp ch£ng lià t¿ tánh, bèn båch T°

r¢ng:

 

ñâu ng© t¿ tánh vÓn t¿ thanh tÎnh,

ñâu ng© t¿ tánh vÓn ch£ng sanh diŒt,

ñâu ng© t¿ tánh vÓn t¿ ÇÀy Çû,

ñâu ng© t¿ tánh vÓn ch£ng lay Ƕng,

ñâu ng© t¿ tánh hay sanh vån pháp!

 

T° bi‰t HuŒ Næng Çã ng¶ bän tánh, nên nói v§i HuŒ Næng r¢ng: Ch£ng nhÆn

ÇÜ®c b°n tâm, h†c pháp vô ích, n‰u nhÆn ÇÜ®c b°n tâm, thÃy ÇÜ®c b°n tánh,

tÙc g†i là TrÜ®ng Phu, Thiên NhÖn SÜ, PhÆt. Nºa Çêm th† pháp ch£ng ai bi‰t,

T° bèn truyŠn pháp ÇÓn giáo và y bát nói r¢ng: NgÜÖi là T° thÙ sáu, khéo t¿

h¶ niŒm, Ƕ kh¡p h»u tình, ph° bi‰n lÜu truyŠn cho Ç©i sau, ÇØng Ç‹ Çoån

dÙt. nghe ta nói kŒ Çây:

 

H»u tình lai hå chûng,

NhÖn ÇÎa quä hÜ©n sanh,

Vô tình diŒc vô chûng,

Vô tánh diŒc vô sanh.

DÎch nghiã:

H»u tình ÇÜ®c gieo giÓng,

NhÖn gieo quä ¡t sanh,

Vô tình thì vô chûng,

Vô tánh cÛng vô sanh.

 

LÜ®c giäi: sinh vÆt có hai loåi: h»u tình là Ƕng vÆt, vô tình là th¿c

vÆt. H»u tình m§i ÇÜ®c gieo giÓng PhÆt, vô tình thì không; có giÓng là

nhÖn, ¡t së sanh quä. NhÖn ÇÎa là h»u tình, quä ÇÎa là PhÆt. Vô tình

ch£ng phäi nhÖn ÇÎa cûa PhÆt nên ch£ng phäi là giÓng (vô chûng). TÃt

cä pháp vÓn ch£ng có t¿ tánh, nên nói vô tánh. VÆy thì h»u tình và vô

tình, PhÆt và chúng sanh ÇŠu ch£ng có t¿ tánh, cÛng là pháp vô sanh

vÆy. Nên nói: Vô tánh diŒc vô sanh. Vì Çây là kŒ truyŠn pháp, kŒ

truyŠn pháp ch£ng ÇÜ®c l†t vào tÙ cú.

 

HÕi: ñã nói không l†t vào tÙ cú, tåi sao nói vô tánh diŒc vô sanh? NhÜ

vÆy là l†t vào cú thÙ nhì rÒi?

ñáp: Nói tÃt cä pháp vÓn ch£ng t¿ tánh thì làm sao có vô tánh và vô

sanh Ç‹ làm t¿ tánh! Hành giä džc ljn ch‡ này, ch§ nên dùng š thÙc Ç‹

lãnh h¶i, cho là Çúng hay không Çúng: ñã nói pháp vô sanh thì làm sao

sanh ra pháp Çúng và pháp không Çúng? ñây là cºa äi cûa ThiŠn môn, cÀn

phäi thÃu qua (t¿ ng¶) m§i ÇÜ®c.KŒ này lÜ®c giäi là Ç‹ phá chÃp, còn

muÓn hi‹u š T°, cÀn phäi t¿ tham ng¶ m§i ÇÜ®c.

 

T° låi nói: khi xÜa ñåt ma ñåi SÜ m§i t§i xÙ này, vì ngÜ©i ta chÜa Çû lòng

tin, nên m§i truyŠn y bát Ç‹ làm tín th‹ (vÆt làm tin) Ç©i Ç©i truyŠn nhau

thành pháp t¡c, lÃy tâm truyŠn tâm ÇŠu bäo t¿ ng¶ t¿ giäi, tØ xÜa PhÆt PhÆt

chÌ truyŠn bän th‹, T° T° mÆt phó bän tâm. y bát là mÓi tranh giành, t§i

Ç©i ngÜÖi phäi ngÜng truyŠn. N‰u truyŠn y bát là viŒc rÃt nguy hi‹m, ngÜÖi

phäi Çi cho mau, kÈo có ngÜ©i ám håi.

 

HuŒ Næng båch r¢ng: ñi xÙ nào?

 

T° nói: G¥p Hoài thì ngØng, g¥p H¶i thì Än.

 

Canh ba lãnh y bát xong, HuŒ Næng ÇÜ®c NgÛ T° ÇÜa ljn b‰n Çò Cºu Giang.

XuÓng thuyŠn, HuŒ Næng giành chèo.

 

T° nói: ñúng ra ta phäi Ƕ.

 

HuŒ Næng nói: khi mê thì ThÀy Ƕ, ng¶ rÒi t¿ Ƕ." (ñ¶ có hai nghiã: 1-CÙu

Ƕ. 2-ñÜa Çò.) Nói Ƕ là m¶t, nhÜng ch‡ dùng ch£ng ÇÒng. HuŒ Næng sanh nÖi

biên ÇÎa nên gi†ng nói khó nghe. ñÜ®c ThÀy truyŠn pháp, nay Çã ÇÜ®c ng¶,

chÌ nên t¿ tánh t¿ Ƕ vÆy.

 

T° nói: NhÜ th‰! NhÜ th‰! VŠ sau PhÆt Pháp do ngÜÖi ÇÜ®c thÎnh hành, ngÜÖi

cÙ hܧng vŠ phiá nam mà Çi, ch£ng nên thuy‰t pháp s§m, vì PhÆt Pháp phäi

tùy duyên.

 

HuŒ Næng tØ biŒt T°, hܧng vŠ nam träi qua hai tháng t§i núi ñåi du Lãnh.

NgÛ T° trª vŠ, mÃy ngày ch£ng thÜ®ng ÇÜ©ng, Çåi chúng nghi ng© hÕi: Hoà

ThÜ®ng có bŒnh gì chæng? T° nói: BŒnh thì không có, nhÜng y pháp Çã vŠ Nam

rÒi. HÕi: ai ÇÜ®c truyŠn thø? ñáp: KÈ nào Næng thì ÇÜ®c.

 

Khi Ãy Çåi chúng m§i bi‰t, nên có mÃy træm ngÜ©i Çu°i theo Ç‹ Çoåt y bát,

trong Çó có m¶t Tæng tên tøc là TrÀn HuŒ minh ngày trܧc làm TÙ PhÄm tܧng

quân, tánh tình thô båo, dÅn ÇÀu Çi trܧc, Çu°i kÎp HuŒ Næng. HuŒ Næng bÕ y

bát trên täng Çá nói r¢ng: y bát là vÆt làm tin, há dùng sÙc mà Çoåt ÇÜ®c

sao? LiŠn Än mình trong Çám cÕ. HuŒ minh ljn, muÓn lÃy y bát mà ch£ng nhúc

nhích ÇÜ®c, liŠn kêu: Hành giä! Hành giä! Tôi vì Pháp ljn, ch£ng vì y ljn.

HuŒ Næng liŠn ra ngÒi trên täng Çá, HuŒ minh Çänh lÍ nói r¢ng: mong hành

giä vì tôi thuy‰t Pháp. HuŒ Næng nói: Ông Çã vì Pháp mà ljn Çây, thì nên

ngÜng nghÌ các duyên, ch§ sanh m¶t niŒm, ta së vì ông mà thuy‰t.

 

M¶t hÒi sau HuŒ Næng nói: Ch£ng nghï thiŒn, ch£ng nghï ác, Çang khi Ãy cái

nào là b°n lai diŒn møc cûa ThÜ®ng T†a Minh? HuŒ minh ngay Çó Çåi ng¶, låi

hÕi r¢ng: Ngoài l©i mÆt š k‹ trên, còn có š nào bí mÆt chæng? HuŒ Næng nói:

ñã nói v§i ông thì ch£ng phäi mÆt rÒi, n‰u ông phän chi‰u thì mÆt tåi bên

ông. minh nói: HuŒ minh dù ª Huÿnh Mai, thÆt chÜa tÌnh ng¶ diŒn møc cûa t¿

k›, nay ÇÜ®c khai thÎ, nhÜ ngÜ©i uÓng nܧc, lånh nóng t¿ bi‰t. nay hành giä

tÙc là ThÀy cûa HuŒ minh vÆy. HuŒ Næng nói: N‰u ông nhÜ th‰, thì ta v§i ông

cùng th© m¶t ThÀy Huÿnh Mai, hãy khéo t¿ h¶ trì.

 

HuŒ minh låi hÕi: HuŒ minh vŠ sau Çi xÙ nào? ñáp: G¥p Viên thì ngØng, g¥p

Mông thì ª.

 

Minh Çänh lÍ giã tØ. (Minh trª xuÓng chân núi, nói v§i Çåi chúng r¢ng:

Ch£ng thÃy dÃu v‰t nào h‰t, phäi Çi hܧng khác mà tìm. Chúng ÇŠu tin. VŠ

sau HuŒ minh Ç°i tên thành ñåo minh Ç‹ tránh s¿ trùng tên v§i ThÀy).

 

HuŒ Næng ljn Tào Khê, bÎ b†n ác tìm theo, nên phäi lánh nån trong Çám th®

sæn nÖi TÙ H¶i, träi qua mÜ©i læm næm, thÜ©ng vì th® sæn tùy nghi thuy‰t

pháp. B†n h† bäo gi» lܧi, m‡i khi thÃy cÀm thú l†t vào ÇŠu thä ra h‰t. T§i

b»a æn, gªi rau trong nÒi thÎt, có ngÜ©i hÕi thì trä l©i: ChÌ æn rau lu¶c

bên cånh thÎt mà thôi.

 

M¶t ngày kia nghï r¢ng: ñã ljn lúc phäi ho¢ng Pháp, không nên Än hoài",

liŠn ra chùa Pháp Tánh Quäng Châu, g¥p ƒn Tông Pháp SÜ giäng kinh Ni‰t Bàn.

Có hai vÎ Tæng tranh luÆn vŠ nghiã gió và lá phܧn; kÈ nói gió Ƕng, ngÜ©i

nói phܧn Ƕng, tranh cãi không ngØng, HuŒ Næng chen vào nói: Ch£ng phäi

gió Ƕng, ch£ng phäi phܧn Ƕng, mà là tâm các ông Ƕng." Cä chúng ÇŠu ngåc

nhiên. ƒn Tông m©i Næng ra ngÒi trên cao Toà, hÕi nh»ng nghiã lš thâm sâu,

thÃy HuŒ Næng l©i g†n mà Çúng lš, ch£ng do væn t¿.

 

ƒn Tông nói: Hành giä ¡t ch£ng phäi ngÜ©i thÜ©ng, lâu nay Çã nghe y Pháp

Huÿnh mai vŠ Nam, có phäi là hành giä chæng?

 

HuŒ Næng nói: Không dám."

 

ƒn Tông liŠn Çänh lÍ, xin thÌnh y Bát ra cho Çåi chúng xem.

 

ƒn Tông hÕi r¢ng: S¿ phó chúc cûa Huÿnh mai truyŠn th† nhÜ th‰ nào? HuŒ

Næng nói: TruyŠn th† thì không, chÌ cÀn ki‰n tánh, ch£ng cÀn thiŠn ÇÎnh

giäi thoát.

 

ƒn Tông hÕi: Tåi sao ch£ng cÀn thiŠn ÇÎnh giäi thoát?

 

ñáp: Vì Çó là nhÎ pháp, ch£ng phäi PhÆt Pháp. PhÆt Pháp là pháp bÃt nhÎ.

 

ƒn Tông låi hÕi: Th‰ nào là Pháp BÃt NhÎ cûa PhÆt Pháp?

 

ñáp: Pháp SÜ giäng kinh Ni‰t Bàn, Çã rõ PhÆt tánh là Pháp BÃt NhÎ cûa PhÆt

Pháp! NhÜ trong kinh Ni‰t Bàn nói: cao Quš ñÙc VÜÖng BÒ Tát båch PhÆt r¢ng:

Phåm tÙ tr†ng cÃm (bÓn gi§i tr†ng nhÃt trong gi§i Tÿ kheo, giÓng nhÜ ngÜ©i

th‰ gian phåm t¶i tº hình), làm t¶i ngÛ nghÎch và nhÃt xi‹n ÇŠ, phäi bÎ

Çoån dÙt thiŒn cæn PhÆt tánh không? PhÆt nói: ThiŒn cæn có hai, m¶t là

thÜ©ng, hai là vô thÜ©ng, PhÆt tánh phi thÜ©ng phi vô thÜ©ng, nên ch£ng

Çoån dÙt, g†i là bÃt nhÎ. M¶t là thiŒn, hai là bÃt thiŒn, PhÆt tánh phi

thiŒn, phi bÃt thiŒn, g†i là bÃt nhÎ. UÄn và Gi§i, phàm phu thÃy cho là

nhÎ, ngÜ©i trí liÍu Çåt thì bi‰t tánh Ãy bÃt nhÎ, tánh bÃt nhÎ tÙc là PhÆt

tánh vÆy. ƒn Tông nghe xong hoan h› ch¡p tay r¢ng: Tôi giäng kinh nhÜ gåch

nát ngói b‹, ông giäng nghiã cÛng nhÜ vàng ròng. do Çó, vì HuŒ Næng xuÓng

tóc, nguyŒn th© làm ThÀy.

 

HuŒ Næng bèn ª nÖi gÓc cây BÒ ñŠ khai giäng Pháp môn ñông SÖn (NgÛ T°): HuŒ

Næng Ç¡c pháp nÖi ñông SÖn, chÎu nhiŠu cay Ç¡ng, g¥p nhiŠu nguy hi‹m, tánh

mång t¿a nhÜ chÌ mành, hôm nay ÇÜ®c cùng các quan, các Tæng ni Çåo tøc ÇÒng

tø tåi h¶i này, là do quá khÙ nhiŠu ki‰p cúng dÜ©ng chÜ PhÆt, cùng gieo

thiŒn cæn m§i ÇÜ®c nghe cái nhÖn Ç¡c pháp và Pháp ñÓn Giáo k‹ trên. Giáo

Pháp là do bÆc Thánh xÜa truyŠn låi, ch£ng phäi t¿ trí cûa HuŒ Næng. NgÜ©i

muÓn nghe Giáo Pháp cûa bÆc Thánh xÜa, phäi làm cho tâm thanh tÎnh (trong

såch), nghe rÒi phäi t¿ Çoån trØ nguÒn gÓc nghi ng© giÓng nhÜ các bÆc Thánh

xÜa ch£ng có khác biŒt. ñåi chúng nghe pháp xong hoan h› Çänh lÍ lui ra.