BuddhaSasanaHome Page
This document is written in Vietnamese, with Unicode Times font

Kinh Dhammadinna

Hòa thượng Thích Thiện Châu

Giới thiệu:

Kinh DHAMMADINNA thuộc Tương Ưng Bộ (Samyutta-Nikâya), tậpV, chương VI, số 53, trang 406 (Pâli Text Society). HT. Thích Minh Châu đã dịch toà n bộ, Tu thư Phật Học Vạn Hạnh xuất bản 1982. Nội dung Kinh có thể tóm tắt như sau :

"Cư sĩ (Upâsaka) Dhammadinna cùng 500 cư sĩ ban xin Phật thuyết pháp. Phật khuyên nên thấu triết đạo lý Không (Sunnatâ) trong các Kinh điển sâu sắc do Phật thuyết. Không ở đây có nghĩa là Vô Ngã (Anattâ).

Chúng sanh (être vivants) và Vũ trụ tuy hiện hữu song vốn không chắc thật vì được hình thà nh bởi các nhân duyên. Ví dụ: con người là một tổng hợp của năm uẩn (khandha) : 1) Sắc (vật chất), 2) Thọ (cảm giác + cảm tình), 3) Tưởng (nhận thức), 4) Hà nh (vô thức + ý chí), và 5) Thức (phân biệt, hiểu biết). Và chính năm uẩn cũng là những tổng hợp không chủ thể. Con người đã không phải là một chủ thể Ngã, thì là m gì có sở hữu của Ngã? Xa hơn, bản ngã siêu hình cũng chỉ là vọng tưởng. Nếu nhận chân được đạo lý Vô ngã hay Không thì chúng ta có thể cổi mở những rà ng buộc phi lý do vô minh và phiền não gây ra; nghĩa là chứng đạt Niết Bà n. Không hay Vô ngã là đạo lý đặc thù của đạo Phật mà không thể tìm thấy trong các tôn giáo và triết lý khác.

Vì tin tưởng và o khả năng giác ngộ giải thoát của con người, ngay cả những người sống trong cuộc đời bận rộn, phiền toái, nhiều rà ng buộc, Phật khuyên dạy cư sĩ Dhammadinna và các bạn đạo học hỏi và tu dưỡng theo đạo lý Không để được hạnh phúc an lạc lâu dà i. Song vì biết rõ khả năng của mình, cư sĩ Dhammadinna xin Phật giảng dạy cho các pháp tu học thích hợp hơn đối với người tu tại gia.

Phật lạy khuyên cư sĩ Dhammadinna nên tu học theo bốn pháp căn bản - thà nh tựu lòng tin không lay chuyển đối với

  1. Phật - bậc giác ngộ - giải thoát hoà n toà n.
  2. Pháp - chánh pháp trong sáng, thực tiỠn, lợi ích.
  3. Tăng - những người tu hà nh đạo hạnh, đáng tôn kính và lợi ích cho chúng sanh.
  4. Giới - năm giới căn bản mà chủ yếu là tôn trọng sự sống, tà i sản kẻ khác, hạnh phúc gia đình, sự thật và phát triển trí tuệ.

Sau đó, cư sĩ Dhammadinna trình bà y sự thà nh tựu bốn pháp của mình và của các bạn đạo. Phật ca ngợi và chứng nhận Dhammadinna và 500 cư sĩ đã chứng đạt quả vị Dự lưu (Tu đà hoà n - Sotâpatti) trong khi tự những cư sĩ ấy không hề tuyên bố là họ đã chứng đạt quả vị Dự lưu.

Qua nội dung Kinh, chúng ta có thể thấy rõ rằng hạnh phúc an lạc lâu dà i có thể thực hiện ngay ở đây và bây giờ bằng hai phương pháp. Lẽ dĩ nhiên, phương pháp có khác nhau thì kết quả không giống nhau :

- Phương pháp thứ nhất gọi là Ðạt Ðạo, nghĩa là với khả năng thông minh, lanh lợi, và hoà n cảnh không rà ng buộc, người tu hà nh có thể nhập đạo lý Không nhờ sự khai sáng của các bực giác ngộ hay kinh điển sâu sắc phù hợp với đạo lý Không - Vô Ngã; và như vậy chứng đạt quả vị A la hán, giải thoát mọi sự rà ng buộc và đau khổ sau khi trừ sạch 10 kiết sử: 1) Thân kiến: chấp có cái ta (Samyojana); 2) Nghi: không tin chơn lý và người tìm ra chơn lý; 3) Giới cấm thủ: mê tín tà giới cho rằng những điều kiêng cử tà vạy có thể đưa đến giác ngộ-giải thoát; 4) Tham dục: đam mê dục lạc; 5) Giận dữ: tà n bạo, độc ác; 6) Tham sắc: đam mê hình sắc vi tế thuộc sắc giới; 7) Tham vô sắc: đam mê sự hiện hữu thuộc vô sắc giới; 8) Mạn: kiêu căng, ngạo mạn; 9) Giao động: náo động bên ngoà i, không thanh tịnh trong tâm; 10) Vô minh: không hiểu khổ và khổ diệt.

- Phương pháp thứ hai, tạm gọi là Tu Ðức, nghĩa là mặc dù khả năng phát triển trí tuệ bị hạn chế và phải sống trong hoà n cảnh có nhiều rà ng buộc cá nhân, gia đình, xã hôi, người tu hà nh với sự thà nh tựu lòng tin bất động đối với Ba ngôi báu và có nếp sống quân bình là nh ích, có thể chứng đạt quả Dự lưu (Sotâpatti : và o giòng, và o đạo) sau khi trừ sạch 3 kiết sử: (1) Thân kiến, (2) Nghi và (3) Giới cấm thử và lần lần chứng đạt quả vị Nhất lai (Sakadâgâmi : sanh lại một lần) sai khi trừ được phần thô kệch của kiết sử thứ 4 và 5, tức là tham dục và giận dữ, rồi chứng đạt quả vị Bất hoà n (Anâgâmi : không sanh lại trong cõi đời nầy) sau khi trừ sạch 5 kiết sử đầu, tức là từ kiết sử thứ 1 đến thứ 5 và cuối cùng là chứng đạt quả vị A la hán (Arahatta) - giải thoát hoà n toà n sau khi trừ sạch 10 kiết sử.

Ðiều cần lưu ý là 4 đạo quả có thể chứng đạt ngay trong đời nầy. Song nếu chưa đủ khả năng chứng đạt 3 quả vị sau thì người tu hà nh sau khi chết, nếu đã chứng đạt Dự lưu, tái sanh 7 lần trong cõi đời nầy để tu hà nh thêm mới chứng đạt vô sanh (A la hán), nếu đã chứng đạt Nhất lai, tái sanh 1 lần..., nếu đã chứng đạt Bất hoà n, sanh về Tịnh Ðộ, gồm có 5 cõi thuộc sắc giới (rũpaloka): Vô phiền (Âvika), Vô nhiệt (Atappa), Thiện kiến (Sudassa), Thiện hiện (Sudassi), Sắc cứu cánh (Akanittha); và từ đó chứng đạt A la hán.

Như vậy bốn đạo quả Niết bà n có thể chứng một lần hay nhiều lần, trong đời nầy hay những đời sau.

 

Chánh Kinh

Một thời Thế Tôn ở Bârânasi, tại Isipatana, trong vườn nai. Bấy giờ cư sĩ Dhammadinna [1] cùng 500 cư sĩ đi đến Thế Tôn. Sau khi đến kính lỠThế Tôn, rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên rồi, cư sĩ Dhammadinna bạch với Thế Tôn :

- Bạch Thế Tôn, xin Thế Tôn giảng dạy cho chúng con, xin Thế Tôn chỉ bảo cho chúng con để chúng con có được hạnh phúc, an lạc lâu dà i.

- Vậy thì, nà y Dhammadinna, các người cần nên tu học như vầy : Ðối với những kinh điển sâu sắc, nghĩa lý sâu sắc, siêu việt, phù hợp với đạo lý Không, [2] nên thường xuyên dốc lòng học hỏi. Như thế, nầy Dhammadinna, các người cà ng nên tu học.

- Bạch Thế Tôn, thật không dỠgì cho chúng con, thích hương chiên đà n của Kâsi, [3] đeo trà ng hoa, thoa hương phấn, cất giữ và ng bạc, thường xuyên dốc lòng học hỏi những kinh điển sâu sắc, lý nghĩa sâu sắc, siêu việt, phù hợp [đạo lý] Không. Vậy xin Thế Tôn giảng dạy cho chúng con, những kẻ an trú trong 5 giới [4] các giáo pháp khác.

- Vậy thì, nà y Dhammadinna, các người cần nên tu học nhÆ° vầy : chúng tôi sẽ thà nh tá»±u lòng tin bất động đối với Phật - Thế Tôn là bậc ­ng cúng, Chánh biến tri, Minh hạnh túc, Thiện thệ, Thế gian giải, Vô thượng sÄ©, Ðiều ngá»± Trượng phu, Thiên nhÆ¡n sÆ°, Phật, Thế Tôn.

Chúng tôi sẽ thà nh tựu lòng tin bất động đối với Pháp - Pháp do Thế Tôn khéo giảng, thiết thực trong hiện tại, có hiệu quả tức thờ, cần đến mà thấy, có khả năng hướng thượng, chỉ người trí mới tự mình hiểu thấu.

Chúng tôi sẽ thà nh tựu lòng tin bất động đối với Tăng - Diệu Hạnh là đệ tử Thanh văn của Thế Tôn. Trực Hạnh là đệ tử Thanh văn của Thế Tôn. Chơn Chánh Hạnh là đệ tử Thanh văn của Thế Tôn, Hòa Kính Hạnh là đệ tử Thanh văn của Thế Tôn. Tức là bốn đôi và tám bậc thượng nhân. [5] Ðệ tử Thanh văn của Thế Tôn là đáng cung kính, cúng dường, tôn trọng, vái chà o, là ruộng phước không gì hơn trong đời.

Chúng tôi sẽ thà nh tựu Giới được các bậc Thánh ưa thích, không bị bể nát, dứt đoạn, lấm lem, nhơ nhớp, đưa đến giải thoát, được người trí khen ngợi, không bị chấp thủ và dẫn đến thiền định. Như vậy, nầy Dhammadinna, các người nên tu học.

- Bạch Thế Tôn, bốn pháp dẫn đến Dự-lưu [Sotâpatti] [6] được Thế Tôn giảng dạy, có mặt nơi chúng con; chúng con đã thực hiện những pháp ấy. Bạch Thế Tôn, chúng con thà nh tựu lòng tin bất động đối với Phật, Pháp, Tăng và Giới [7].

- Nà y Dhammadinna, lợi ích thay cho các người. Nầy Dhammadinna quả thật lợi ích cho các người. Nầy Dhammadinna, người đã tuyên bố về quả Dự lưu [8].

Chú thích sơ lược:

[1] Dhammadinna: cư sĩ Dhammadinna là một trong bảy đệ tử tại gia có đến 500 bạn đạo.

[2] Không [Sunnatâ]: Ðạo lý Không trong kinh nầy có nghĩa là Vô ngã [nhơn không, pháp không] do Phật Tổ thuyết minh, trong mục đích giúp chúng ta nhận rõ sự thật nơi con người và cuộc đời không chắc thật bền lâu, do đó không "chấp thủ" và tự tại an vui cuộc sống. Sự vật vốn không có chủ thể chứ không phải là không có. Bong bóng hiện hữu là nhờ có nước xà phòng, ống thổi và hơi người thổi, song không hề có chủ thể chắc thật thường còn của bong bóng. Do biết rõ bong bóng vốn là không thật nên khi bong bóng hiện ra với sắc mà u long lanh chúng ta không vui mừng đến nổi điên cuồng, và khi bong bóng tan vỡ chúng ta cũng không buồn phiền đến nổi chết lịm. Chỉ người lớn mới biết sự thật của bong bóng. Thánh nhân mới hiểu sự thật của cuộc đời.

[3] Kâsi tức là Varanasi [Bénarès] bây giờ. Ðây là một thà nh phổ cổ, nằm trên khúc sông Gange "linh thiêng" ở Ấn Ðộ mà cách đây 2026 năm, lúc Phật ra đời, đã có nền văn minh khá cao : dân chúng đã biết dùng hương phấn và ngay cả áo quần dệt bằng chỉ và ng thật.

[4] 5 Giới: là không sát sanh, trộm cắp, tà hạnh, dối trá và uống dùng các loại rượu và thuốc là m say loạn tâm ý.

[5] Bốn đôi đạo quả cũng là bậc thượng nhân : 1-2 : Dự lưu đạo-Dự lưu quả; 3-4 : Nhất lai đạo - Nhất lai quả; 5-6 : Bất hoà n đạo, Bất hoà n quả; 7-8 : Vô sanh đạo, Vô sanh quả.

[6] Dự Lưu: Và o giòng Thánh hay và o cửa đạo. Ðã chứng đạt dự lưu thì chắc chắn không còn thối lui và thẳng tiến đến Niết Bà n.

[7] Ðoạn nầy là dịch gọn lại : có thể xem ở đoạn trên và Phật Pháp Tăng

[8] Người tu hà nh dù chứng đạt đạo quả cũng không tự khoe. Nếu khoe thì phạm lỗi Tăng thượng mạn. Nếu chưa chứng đạt mà nói la đã thì phạm tội Vọng ngữ, 1 trong 4 tội nặng phải bị ra khỏi Giáo Hội.

Chân thà nh cám ơn chị Hải Hạnh đã có thiện tâm giúp đánh máy vi tính (B. Anson, tháng 3-2026)

(Trở về trang Thư Mục]