[Vacets-local-dc] [Bo doi CSBV trao doi ... su that o dau?]

[Hai Tran]

25.5.2005
Nguy#7877;n Xuân #272;#7913;c
G#7917;i Nguy#7877;n Hoà, ng#432;#7901;i #273;#7891;ng #273;#7897;i
 

Tr#432;#7899;c h#7871;t tôi ph#7843;i chân thành cám #417;n Nguy#7877;n Hòa vì bài “G#7885;i tên cu#7897;c chi#7871;n hay xuyên t#7841;c s#7921; th#7853;t?” #273;#259;ng trên báo Nhân dân. Song r#7845;t ti#7871;c không ph#7843;i do nh#7853;n ra s#7921; "xuyên t#7841;c s#7921; th#7853;t" theo ý phân tích c#7911;a anh mà b#7903;i vì nh#7901; có bài #273;ó tôi m#7899;i bi#7871;t #273;#7871;n và tìm #273;#7885;c ti#7875;u lu#7853;n “Ba m#432;#417;i n#259;m g#7885;i tên gì cho cu#7897;c chi#7871;n” #273;#259;ng t#7843;i trên BBC c#7911;a giáo s#432; Lê Xuân Khoa v#7899;i nhi#7873;u ph#7843;n h#7891;i c#7911;a b#7841;n #273;#7885;c xa g#7847;n r#7891;i ti#7871;p t#7909;c l#7841;i #273;#432;#7907;c dõi theo các tranh lu#7853;n c#7911;a ch#7911; #273;#7873; này trên talawas. 

Nguy#7877;n Hòa "mong b#7841;n #273;#7885;c nào #273;ó #273;ã dành th#7901;i gian theo dõi cu#7897;c trao #273;#7893;i này hãy ‘th#7917;’ #273;ánh giá #273;i#7873;u" anh #273;ã "nh#7853;n ra có chính xác hay không?”. Là m#7897;t b#7841;n #273;#7885;c bình th#432;#7901;ng c#7911;a báo #272;#7843;ng, c#7911;a talawas và ch#432;a m#7897;t l#7847;n vi#7871;t bài, tôi xin không "th#7917;" nh#432; Nguy#7877;n Hòa #273;#7873; ngh#7883;, tôi mu#7889;n vi#7871;t th#7853;t, d#7851;u bi#7871;t r#7857;ng s#7921; th#7853;t d#7877; làm anh và nh#7919;ng ng#432;#7901;i trùng suy ngh#297; nh#432; anh m#7845;t lòng. 


1. 

Tôi th#7845;y h#7847;u h#7871;t các bài vi#7871;t v#7873; chi#7871;n tranh th#432;#7901;ng #273;#7873; c#7853;p t#7899;i lòng yêu n#432;#7899;c. Ng#432;#7901;i th#7855;ng tr#7853;n mu#7889;n #273;#7897;c quy#7873;n yêu n#432;#7899;c #273;#7875; ti#7871;p t#7909;c dùng hào quang lãnh #273;#7841;o thành công cu#7897;c chi#7871;n 30 n#259;m tr#432;#7899;c kh#7887;a l#7845;p nh#7919;ng y#7871;u kém trong chi#7871;n l#432;#7907;c phát tri#7875;n #273;#7845;t n#432;#7899;c “ti#7871;n nhanh, ti#7871;n m#7841;nh, ti#7871;n v#7919;ng ch#7855;c lên ch#7911; ngh#297;a”… t#432; b#7843;n. Ng#432;#7901;i b#7841;i tr#7853;n rõ ràng không mu#7889;n b#7883; t#432;#7899;c #273;o#7841;t th#7913; tình c#7843;m mà #273;âu ph#7843;i ch#7881; #273;#7907;i #273;#7871;n khi xa x#7913; m#7899;i xu#7845;t hi#7879;n trong h#7885; nh#432; “khúc ru#7897;t ngàn d#7863;m” c#7911;a quê cha #273;#7845;t t#7893;. 

#272;#7875; ph#7911; nh#7853;n lòng yêu n#432;#7899;c c#7911;a nh#7919;ng ng#432;#7901;i thua tr#7853;n và ph#7843;n bác l#7841;i ý ki#7871;n c#7911;a Lê Xuân Khoa “Trong cu#7897;c chi#7871;n này, phe c#7897;ng s#7843;n vì nhi#7873;u lý do #273;ã th#7855;ng phe qu#7889;c gia nh#432;ng #273;i#7873;u #273;ó không có ngh#297;a là ch#7881; có k#7867; th#7855;ng tr#7853;n m#7899;i là ng#432;#7901;i yêu n#432;#7899;c", Nguy#7877;n Hòa có v#7867; r#7845;t tâm #273;#7855;c v#7899;i #273;#7883;nh ngh#297;a: “… lòng yêu n#432;#7899;c ch#7881; th#7853;t s#7921; là lòng yêu n#432;#7899;c khi nó chi ph#7889;i s#7921; hình thành trong m#7895;i ng#432;#7901;i m#7897;t lòng t#7921; tôn, bi#7871;t hành #273;#7897;ng vì l#7907;i ích #273;#7845;t n#432;#7899;c, không làm b#7845;t c#7913; #273;i#7873;u gì gây t#7893;n h#7841;i t#7899;i danh d#7921;, quy#7873;n l#7907;i c#7911;a #273;#7845;t n#432;#7899;c...”. Nh#7857;m minh ch#7913;ng cho vi#7879;c #273;ánh giá lòng yêu n#432;#7899;c theo #273;#7883;nh
 ngh#297;a c#7911;a mình, anh #273;ã g#7847;n nh#432; l#7863;p l#7841;i nh#7919;ng gì mà sách giáo khoa t#7915;ng vi#7871;t “v#7873; lòng yêu n#432;#7899;c chân chính c#7911;a Phan B#7897;i Châu, Phan Chu Trinh, Hu#7923;nh Thúc Kháng, Nguy#7877;n Thái H#7885;c… v#7899;i cái g#7885;i là ‘lòng yêu n#432;#7899;c’ c#7911;a Nguy#7877;n H#7843;i Th#7847;n, V#361; H#7891;ng Khanh, Nguy#7877;n T#432;#7901;ng Tam, Ngô #272;ình Di#7879;m, Nguy#7877;n V#259;n Thi#7879;u…”. Nh#7919;ng câu #273;#7841;i lo#7841;i th#7871; này tôi th#7845;y nhan nh#7843;n trên sách báo t#7915; nhi#7873;u n#259;m nay r#7891;i. V#7899;i Ngô #272;ình Di#7879;m, tuy Nguy#7877;n Hòa “không bàn v#7873; ‘lòng yêu n#432;#7899;c’ c#7911;a Ngô chí s#297;”. Th#7871; nh#432;ng vi#7879;c #273;#7863;t nh#7919;ng câu h#7887;i nh#432;: “Giáo s#432; #273;ã quên Lu#7853;t 10/59 và nh#7919;ng ‘c#7895; máy chém’ lê kh#7855;p mi#7873;n Nam?”, và “quên các cu#7897;c chinh ph#7841;t giáo phái #7903; mi#7873;n Nam Vi#7879;t Nam trong
 n#7917;a cu#7889;i th#7853;p k#7927; 50 c#7911;a th#7871; k#7927; XX ” l#7841;i chính là nh#7857;m có thêm “ch#7913;ng c#7913;” cho lu#7853;n #273;i#7875;m c#7911;a Nguy#7877;n Hòa. 

N#7871;u tôi c#361;ng vi#7871;t r#7857;ng anh #273;#7873; cao lòng yêu n#432;#7899;c c#7911;a nh#7919;ng ng#432;#7901;i c#7897;ng s#7843;n nh#432;ng c#7889; tình quên nh#7919;ng s#7921; ki#7879;n C#7843;i cách ru#7897;ng #273;#7845;t, Nhân v#259;n-Giai ph#7849;m, và quy chi#7871;u theo #273;#7883;nh ngh#297;a “không làm b#7845;t c#7913; #273;i#7873;u gì gây t#7893;n h#7841;i t#7899;i danh d#7921;, quy#7873;n l#7907;i c#7911;a #273;#7845;t n#432;#7899;c” thì anh k#7871;t lu#7853;n sao #273;ây? Ph#7843;i ch#259;ng vì nh#7919;ng sai l#7847;m kh#7911;ng khi#7871;p trong ch#7911; tr#432;#417;ng chính sách #273;ã #273;#7875; l#7841;i h#7853;u qu#7843; vô cùng tai h#7841;i cho #273;#7845;t n#432;#7899;c nh#432; th#7871; mà có th#7875; k#7871;t lu#7853;n r#7857;ng ng#432;#7901;i c#7897;ng s#7843;n không yêu n#432;#7899;c theo #273;#7883;nh ngh#297;a c#7911;a Nguy#7877;n Hòa? N#7871;u yêu n#432;#7899;c th#432;#417;ng dân, ng#432;#7901;i c#7897;ng s#7843;n không th#7875; hành #273;#7897;ng
 theo ch#7881; #273;#7841;o c#7911;a c#7889; v#7845;n T#7847;u dùng b#7847;n c#7889; nông #273;#7845;u t#7889; c#7889; n#7863;n ra #273;#7911; t#7927; l#7879; c#432;#7901;ng hào ác bá r#7891;i tàn sát #273;#7891;ng bào mình #273;#432;#7907;c. Trong s#7889; hàng ngàn ng#432;#7901;i b#7883; hành hình không qua xét x#7917; d#432;#7899;i chính th#7875; Vi#7879;t Nam Dân Ch#7911; C#7897;ng Hòa th#7901;i #273;ó, #273;au xót thay, có không ít nh#7919;ng ng#432;#7901;i có công l#7899;n #273;#7889;i v#7899;i cách m#7841;ng, kháng chi#7871;n nh#432; bà Nguy#7877;n Th#7883; N#259;m. L#7901;i xin l#7895;i c#7911;a Tr#432;#7901;ng Chinh, Võ Nguyên Giáp không làm ng#432;#7901;i ch#7871;t s#7889;ng l#7841;i #273;#432;#7907;c. 

#272;ôi khi tôi c#361;ng m#7855;c cái b#7879;nh gi#7843; #273;#7883;nh “#273;#7875; lý gi#7843;i l#7883;ch s#7917;” nh#432; anh. Giá nh#432; nhà n#432;#7899;c Vi#7879;t nam Dân Ch#7911; C#7897;ng Hòa không kh#7911;ng b#7889;, #273;àn áp trí th#7913;c mà l#7841;i c#7917; Lu#7853;t s#432; Nguy#7877;n M#7841;nh T#432;#7901;ng #273;#7913;ng #273;#7847;u #7911;y ban so#7841;n th#7843;o lu#7853;t pháp và #273;#432;#7907;c Qu#7889;c h#7897;i thông qua, m#7897;t xã h#7897;i dân ch#7911; pháp tr#7883; #273;ã có th#7875; hình thành và phát tri#7875;n t#7915; th#7901;i #273;ó và bi#7871;t #273;âu chi#7871;n tranh #273;ã không x#7843;y ra? N#7871;u nh#432; nh#7919;ng v#259;n ngh#7879; s#297; nh#432; V#259;n Cao, Tr#7847;n D#7847;n, Hoàng C#7847;m… không b#7883; #272;#7843;ng tr#7845;n áp thì cu#7897;c #273;#7901;i này ch#7855;c s#7869; có thêm bao bài ca b#7845;t h#7911;, nh#7919;ng bài th#417; sâu th#7859;m lòng ng#432;#7901;i k#7883;p th#7901;i ra m#7855;t công chúng và #273;#432;#417;ng nhiên
 s#7869; góp ph#7847;n s#7843;n sinh ra nh#7919;ng th#7871; h#7879; c#7847;m bút không bi#7871;t minh h#7885;a, không ph#7843;i vi#7871;t theo ch#7881; #273;#7841;o c#7911;a ai mà ch#7881; bi#7871;t vi#7871;t theo m#7879;nh l#7879;nh c#7911;a trái tim mình? Có th#7875; anh s#7869; bi#7879;n lu#7853;n gi#7889;ng nh#432; m#7897;t nhà s#7917; h#7885;c t#7915;ng ch#7889;ng ch#7871;: khi C#7843;i cách ru#7897;ng #273;#7845;t tôi còn nh#7887; nên không bi#7871;t rõ. V#7853;y xin h#7887;i anh, cu#7897;c chi#7871;m #273;óng C#259;mpuchia c#7911;a Quân #273;#7897;i Nhân dân Vi#7879;t nam b#7883; c#7843; th#7871; gi#7899;i lên án và c#7845;m v#7853;n Vi#7879;t Nam trong nhi#7873;u n#259;m có “gây t#7893;n h#7841;i t#7899;i danh d#7921; c#7911;a #273;#7845;t n#432;#7899;c” không? Vi#7879;c áp d#7909;ng chính sách c#7843;i t#7841;o, mà th#7921;c ch#7845;t là b#7887; tù không xét x#7917; hàng ch#7909;c ngàn viên ch#7913;c, s#297; quan ch#7871; #273;#7897; Sài Gòn làm gia #273;ình h#7885; #273;iêu
 #273;#7913;ng b#7903;i các chi#7871;n d#7883;ch c#7843;i t#7841;o công th#432;#417;ng nghi#7879;p khi#7871;n h#7853;u qu#7843; là hàng tr#259;m ngàn thuy#7873;n nhân b#7887; m#7841;ng trên bi#7875;n c#7843; có “gây t#7893;n h#7841;i t#7899;i quy#7873;n l#7907;i c#7911;a #273;#7845;t n#432;#7899;c” không? Ai ch#7883;u trách nhi#7879;m v#7873; nh#7919;ng th#7843;m c#7843;nh sau 1975 này? H#7885; có lòng yêu n#432;#7899;c không? 

D#7921;a vào l#7901;i k#7875; c#7911;a cha mình và m#7863;c dù #273;ã rào tr#432;#7899;c “ch#432;a bi#7871;t s#7921; chu#7849;n xác #273;#7871;n #273;âu”, anh v#7851;n cho #273;ó là t#432; li#7879;u #273;#7875; nh#7853;n di#7879;n Qu#7889;c dân #272;#7843;ng “kinh kh#7911;ng l#7855;m”. N#7871;u qua hi#7879;n t#432;#7907;ng #273;#7875; rút ra b#7843;n ch#7845;t nh#432; th#7871; tôi s#7861;n sàng gi#7899;i thi#7879;u Nguy#7877;n Hòa #273;#7871;n ph#7887;ng v#7845;n cha tôi, anh s#7869; b#7893; sung #273;#432;#7907;c thêm khá nhi#7873;u t#432; li#7879;u. Tr#432;#7899;c 1945, cha tôi tham gia ho#7841;t #273;#7897;ng cách m#7841;ng trong phong trào sinh viên và t#7915;ng n#7871;m mùi ng#7909;c tù; trong 9 n#259;m kháng chi#7871;n bàn chân ông #273;ã in d#7845;u trên kh#7855;p các ng#7843; #273;#432;#7901;ng chi#7871;n d#7883;ch t#7915; Cao-B#7855;c-L#7841;ng #273;#7871;n Thái-Hà-Tuyên r#7891;i sau #273;ó ông #273;#7913;ng trên b#7909;c gi#7843;ng #273;#7841;i h#7885;c cho t#7899;i lúc
 v#7873; h#432;u. Ông trân tr#7885;ng nh#7919;ng t#7845;m huân ch#432;#417;ng và huy hi#7879;u 50 tu#7893;i #272;#7843;ng. Trong nhà tôi có m#7897;t t#7845;m b#7857;ng T#7893; qu#7889;c ghi công #273;#432;#7907;c treo #7903; ch#7895; trang tr#7885;ng nh#7845;t. Tôi dám ch#7855;c không vì nh#7919;ng th#7913; #273;ó mà cha tôi không k#7875; cho anh nh#7919;ng k#7927; ni#7879;m v#7873; giai #273;o#7841;n 45-46 nh#432; ông #273;ã k#7875; cho tôi nhi#7873;u n#259;m tr#432;#7899;c #273;ây. Vâng, c#361;ng “kinh kh#7911;ng l#7855;m”, m#7841;ng ng#432;#7901;i nh#432; ngóe, #273;#7891;ng chí c#7911;a ông t#7921; nhiên bi#7871;n m#7845;t r#7891;i sau #273;ó c#7845;p trên c#7911;a ông tr#7843; l#7901;i ráo ho#7843;nh “th#7857;ng #7845;y tiêu r#7891;i”. #272;#7845;y không ph#7843;i là chuy#7879;n cá bi#7879;t, hi#7871;m hoi. Trên kh#7855;p #273;#7845;t n#432;#7899;c Vi#7879;t Nam, #272;#7843;ng C#7897;ng s#7843;n tri#7875;n khai thanh toán #273;#7843;ng phái #273;#7889;i l#7853;p c#361;ng“chính
 vào lúc #273;#7845;t n#432;#7899;c #273;ang r#7845;t c#7847;n s#7921; th#7889;ng nh#7845;t #273;#7875; t#7853;p trung l#7921;c l#432;#7907;ng #273;#432;#417;ng #273;#7847;u v#7899;i cu#7897;c xâm l#432;#7907;c l#7847;n th#7913; hai c#7911;a ng#432;#7901;i Pháp”. Theo cách suy di#7877;n c#7911;a anh, #272;#7843;ng C#7897;ng s#7843;n c#361;ng "kinh kh#7911;ng l#7855;m", ph#7843;i không anh Nguy#7877;n Hòa? 

Tôi #273;#7891;ng ý v#7899;i anh r#7857;ng: “#273;#7889;i v#7899;i các v#7845;n #273;#7873; thu#7897;c v#7873; l#7883;ch s#7917; l#7841;i c#7847;n ph#7843;i bàn b#7841;c, phân tích c#7849;n tr#7885;ng và th#7845;u #273;áo, vì l#7883;ch s#7917; không ph#7909; thu#7897;c vào khát v#7885;ng c#7911;a m#7895;i chúng ta”. L#7883;ch s#7917; có vô s#7889; s#7921; ki#7879;n mà ai c#361;ng có th#7875; thò tay vào ch#7885;n nh#7919;ng bi#7871;n c#7889; nh#7857;m giành ph#7847;n “thông thái”. Rõ ràng không th#7875; gi#7843;n #273;#417;n ch#7881; c#259;n c#7913; vào nh#7919;ng sai l#7847;m, th#7853;m chí kh#7911;ng khi#7871;p và kéo dài, #273;#7875; xóa b#7887; hoàn toàn lòng yêu n#432;#7899;c c#7911;a các phe tham chi#7871;n, ho#7863;c ng#432;#7907;c l#7841;i ch#7881; dùng nh#7919;ng chi#7871;n th#7855;ng, nh#7919;ng thành t#7921;u l#7899;n nh#7887; #273;#7875; ca ng#7907;i chính ngh#297;a thu#7897;c v#7873; chính th#7875; Vi#7879;t Nam Dân Ch#7911; C#7897;ng Hòa ho#7863;c Vi#7879;t Nam
 C#7897;ng Hòa theo quan #273;i#7875;m c#7911;a mình. #272;#432;#417;ng nhiên vì th#7871; không th#7875; gi#7919; nguyên nh#7919;ng quan ni#7879;m t#7915; th#7901;i chi#7871;n tranh, nh#7845;t là theo ý th#7913;c h#7879; c#7911;a m#7897;t phía, #273;#7875; phân bi#7879;t “lòng yêu n#432;#7899;c chân chính” v#7899;i “lòng yêu n#432;#7899;c gi#7843; hi#7879;u, c#417; h#7897;i”. 


2. 

Tôi ph#7843;i công nh#7853;n câu ch#7919; c#7911;a Nguy#7877;n Hòa r#7845;t “kêu”: “tôi luôn c#7889; g#7855;ng tôn tr#7885;ng các nguyên t#7855;c khách quan - toàn di#7879;n - l#7883;ch s#7917; - c#7909; th#7875;, xác l#7853;p tính logic, d#7921;a trên các c#7913; li#7879;u l#7883;ch s#7917; xác th#7921;c #273;ã thâu nh#7853;n #273;#432;#7907;c, #273;#7897;c l#7853;p xét #273;oán…” “K#7871;t lu#7853;n c#7911;a tôi không xu#7845;t phát t#7915; m#7897;t ti#7873;n #273;#7873; ch#7911; quan, mà xu#7845;t phát t#7915; các thao tác nh#7857;m khái quát m#7897;t cách khoa h#7885;c v#7873; th#7921;c ti#7877;n”. Song th#7921;c t#7871; l#7841;i #273;ã cho th#7845;y #273;i#7873;u ng#432;#7907;c l#7841;i. Ph#7847;n trên tôi vi#7871;t không ph#7843;i nh#7857;m “k#7875; t#7897;i” và #273;ó c#361;ng không ph#7843;i là k#7871;t lu#7853;n c#7911;a tôi v#7873; l#7883;ch s#7917;. Tôi ch#7881; mu#7889;n s#7917; d#7909;ng chính “ph#432;#417;ng pháp lu#7853;n Nguy#7877;n Hòa” #273;#7875; ch#7913;ng minh
 chính Nguy#7877;n Hòa m#7899;i là ng#432;#7901;i vi#7871;t theo c#7843;m tính, ch#7911; quan, phi#7871;n di#7879;n, nên vi#7879;c anh m#7881;a mai giáo s#432; Lê Xuân Khoa vì #273;ã “b#7843;o lãnh” cho ho#7841;t #273;#7897;ng nghiên c#7913;u b#7857;ng thâm niên h#417;n 20 n#259;m d#7841;y #273;#7841;i h#7885;c toàn không có c#417; s#7903;. 

V#7899;i l#7901;i phát bi#7875;u: "#272;#7845;t n#432;#7899;c mình #273;ã khác nhi#7873;u l#7855;m so v#7899;i nh#7919;ng ngày tôi t#7915; chi#7871;n tr#432;#7901;ng tr#7903; v#7873;" ng#7847;m ý c#7911;a anh ph#7843;i ch#259;ng #273;#7875; "tr#7843; l#7901;i" cho câu h#7887;i c#7911;a m#7897;t b#7841;n #273;#7885;c nào #273;ó mà Nguy#7877;n Hòa có nhã ý trích d#7851;n: "Trong cu#7897;c chi#7871;n giáo s#432; Khoa #7903; #273;âu?". Mà anh #7903; chi#7871;n tr#432;#7901;ng nào, trong bao lâu, m#7897;t khi anh“sinh sau 1954 vài n#259;m”? 

M#7863;c dù tôi #273;#7885;c bài c#7911;a Lê Xuân Khoa sau khi #273;#7885;c bài c#7911;a Nguy#7877;n Hòa, tôi v#7851;n không sao nh#7853;n ra #273;#432;#7907;c #273;i#7873;u anh #273;ã phê phán giáo s#432; qua cách #273;#7863;t câu h#7887;i r#7845;t ph#361; phàng: “ph#7843;i ch#259;ng giáo s#432; l#7841;i mong mu#7889;n T#7893; qu#7889;c Vi#7879;t Nam - n#417;i ông #273;ã sinh ra, l#7841;i mãi mãi b#7883; chia c#7855;t, mãi mãi ph#7843;i qu#7857;n qu#7841;i d#432;#7899;i gót giày ngo#7841;i bang?” T#7841;i sao m#7897;t ng#432;#7901;i có t#7845;m lòng yêu n#432;#7899;c và #273;#432;#7907;c trang b#7883; nh#7919;ng tri th#7913;c v#7873; lí lu#7853;n phê bình nh#432; anh l#7841;i có th#7875; “kh#7889;ng lu#7853;n” (ch#7919; c#7911;a anh) nh#432; th#7871; trong bài #273;#259;ng trên t#7901; Nhân dân? Nguy#7877;n Hòa có th#7875; tr#7843; l#7901;i r#7857;ng anh vi#7871;t vì trách nhi#7879;m c#7911;a ng#432;#7901;i c#7847;m bút, vì l#432;#417;ng tâm thôi thúc. Anh vi#7871;t ch#7881;
 b#7903;i #273;ó là nh#7853;n th#7913;c c#7911;a anh, b#7845;t bình c#7911;a anh tr#432;#7899;c “các lu#7853;n #273;i#7879;u c#7911;a nh#7919;ng k#7867; #273;ã và #273;ang r#7855;p tâm chia r#7869; kh#7889;i #273;oàn k#7871;t dân t#7897;c, phá ho#7841;i quá trình hòa h#7907;p c#7911;a ng#432;#7901;i Vi#7879;t Nam”. Ch#7855;c ch#7855;n anh s#7869; không nh#7853;n m#7897;t #273;i#7873;u, #273;ó là anh vi#7871;t theo #273;#417;n #273;#7863;t hàng c#7911;a #272;#7843;ng v#7899;i nh#7919;ng yêu c#7847;u c#7909; th#7875; c#7911;a Ban T#432; t#432;#7903;ng V#259;n hóa. 

Lê Xuân Khoa qu#7843; là "ngây th#417;" khi "g#7917;i e-mail th#432; và bài tr#7843; l#7901;i cho báo Nhân Dân" r#7891;i yêu c#7847;u tòa báo dành cho ông “quy#7873;n tr#7843; l#7901;i ông Nguy#7877;n Hòa”. Làm gì có chuy#7879;n bài c#7911;a giáo s#432; #273;#432;#7907;c #273;#259;ng t#7843;i trên b#7845;t c#7913; t#7901; báo th#432;#7901;ng th#432;#7901;ng nào #7903; Vi#7879;t Nam ch#7913; #273;#7915;ng nói #273;#7871;n c#417; quan trung #432;#417;ng c#7911;a #272;#7843;ng C#7897;ng s#7843;n Vi#7879;t Nam. Nguy#7877;n Hòa có l#7869; bi#7871;t rõ #273;i#7873;u này? Tôi t#7921; h#7887;i, không bi#7871;t có bao nhiêu b#7841;n #273;#7885;c nh#432; tôi nh#432;ng l#7841;i không có #273;i#7873;u ki#7879;n vào m#7841;ng #273;#7875; #273;#432;#7907;c quy#7873;n #273;#7885;c bài r#7891;i t#7921; tìm hi#7875;u s#7921; th#7853;t ch#7913; không ph#7843;i qua "l#259;ng kính” Nguy#7877;n Hòa? Không ph#7843;i t#7845;t c#7843; các ý ki#7871;n c#7911;a giáo s#432; Lê Xuân Khoa tôi #273;#7873;u
 nh#7845;t trí, song tôi mu#7889;n m#7901;i Nguy#7877;n Hòa #273;#7885;c l#7841;i th#7853;t k#7929; k#7871;t lu#7853;n này c#7911;a giáo s#432;:“Ba m#432;#417;i n#259;m sau chi#7871;n tranh, #273;ã #273;#7871;n lúc chính quy#7873;n trong n#432;#7899;c và c#7897;ng #273;#7891;ng h#7843;i ngo#7841;i c#7847;n ph#7843;i nh#7853;n ra th#7921;c ch#7845;t c#7911;a cu#7897;c chi#7871;n, ôn l#7841;i nh#7919;ng bài h#7885;c quá kh#7913; và nhìn nh#7853;n nhau v#7899;i nh#7919;ng trao #273;#7893;i bình #273;#7859;ng hai chi#7873;u #273;#7875; có th#7875; cùng góp công xây d#7921;ng m#7897;t n#432;#7899;c Vi#7879;t Nam giàu, m#7841;nh và dân ch#7911;, h#7897;i nh#7853;p thành công vào c#7897;ng #273;#7891;ng th#7871; gi#7899;i và có #273;#7911; kh#7843; n#259;ng #273;#7889;i phó v#7899;i nh#7919;ng #273;e d#7885;a m#7899;i t#7915; ph#432;#417;ng B#7855;c.” Không ai có th#7875; th#7875; hi#7875;u l#7847;m #273;#432;#7907;c mong m#7887;i #273;ó c#7911;a giáo s#432;, ph#7843;i không anh? 


3. 

Bàn v#7873; lòng yêu n#432;#7899;c, c#7843; Lê Xuân Khoa l#7851;n Nguy#7877;n Hòa h#7847;u nh#432; ch#7881; tranh lu#7853;n ch#7911; y#7871;u v#7873; gi#7899;i lãnh #273;#7841;o. Ph#7843;i ch#259;ng yêu n#432;#7899;c là #273;#7863;c quy#7873;n ch#7881; dành cho gi#7899;i chóp bu và nh#7919;ng ng#432;#7901;i n#7893;i ti#7871;ng, nh#7919;ng b#7853;c ti#7873;n b#7889;i? Th#7871; còn nh#7919;ng chi#7871;n s#297; c#7911;a hai mi#7873;n Nam B#7855;c, h#7885; có yêu n#432;#7899;c không? Ph#7843;i ch#259;ng h#7885; ch#7881; là #273;ám dân #273;en ngu mu#7897;i b#7883; #273;ôn quân b#7855;t lính, b#7883; tuyên truy#7873;n nh#7891;i s#7885; b#7903;i “lý t#432;#7903;ng c#7897;ng s#7843;n”, “chính ngh#297;a qu#7889;c gia” r#7891;i t#7921; bi#7871;n mình thành nh#7919;ng quân t#7889;t trên bàn c#7901; chính tr#7883;, thành bia #273;#7905; #273;#7841;n lót #273;#432;#7901;ng công danh cho các quan l#7899;n và nh#7919;ng chính khách sa-lông? Th#7853;t là b#7845;t công n#7871;u không #273;#7873;
 c#7853;p #273;#7871;n lòng yêu n#432;#7899;c c#7911;a nh#7919;ng ng#432;#7901;i lính. S#7869; càng b#7845;t công h#417;n n#7871;u ch#7881; nói v#7873; anh b#7897; #273;#7897;i c#7911;a phe th#7855;ng tr#7853;n mà quên #273;i ng#432;#7901;i chi#7871;n s#297; quân #273;#7897;i Sài Gòn. 

Nguy#7877;n Hòa tâm s#7921; r#7857;ng: “#273;ã ch#7913;ng ki#7871;n nh#7919;ng lo#7841;t bom M#7929; gi#7871;t ch#7871;t hàng tr#259;m y sinh c#7911;a B#7879;nh vi#7879;n Yên Bái n#259;m 1965, #273;ã có m#7863;t #7903; Hà N#7897;i trong tr#7853;n quy#7871;t chi#7871;n ‘Ði#7879;n Biên Ph#7911; trên không’ n#259;m 1972... và #273;ã hi#7875;u th#7871; nào là ‘nhà tan c#7917;a nát’ , #273;#7871;n tu#7893;i tr#432;#7903;ng thành tôi cùng b#7841;n bè c#7911;a mình l#7841;i t#7921; giác ra tr#7853;n. Không có ai ‘#7911;y nhi#7879;m’, mà ch#7881; có lòng yêu n#432;#7899;c, lòng t#7921; tr#7885;ng c#7911;a con ng#432;#7901;i”. C#361;ng gi#7889;ng anh, tôi #273;ã th#7845;y nhi#7873;u c#7843;nh ch#7871;t chóc, tàn phá do bom #273;#7841;n c#7911;a không l#7921;c Hoa K#7923; gây ra t#7841;i Hà N#7897;i và nhi#7873;u vùng quê khác. Nh#432; bao thanh niên mi#7873;n B#7855;c th#7901;i #273;ó, 18 tu#7893;i tôi c#361;ng lên #273;#432;#7901;ng nh#7853;p ng#361; trong t#432;ng b#7915;ng c#7901; giong,
 tr#7889;ng m#7903;. B#7841;n bè nh#7897;n nh#7883;p ti#7877;n #273;#432;a; ch#7881; âm th#7847;m khóc, m#7865; tôi. 

Khi vào chi#7871;n tr#432;#7901;ng, nh#7919;ng mùa m#432;a #273;ói quay #273;ói qu#7855;t, nh#7919;ng qu#7857;n qu#7841;i s#7889;t r#7915;ng #273;ã c#432;#7899;p #273;i vài sinh m#7841;ng #273;#7891;ng #273;#7897;i. Lúc tham chi#7871;n, bom r#417;i #273;#7841;n n#7893; l#7841;i h#7899;t #273;i nhi#7873;u h#417;n nh#7919;ng m#7841;ng s#7889;ng chi#7871;n h#7919;u. K#7927; ni#7879;m khó quên nh#7845;t là nh#7919;ng l#7847;n #273;ào huy#7879;t chôn xác ng#432;#7901;i v#7915;a c#432;#7901;i nói v#7899;i mình ít phút tr#432;#7899;c. T#7917; th#7847;n luôn rình r#7853;p m#7885;i phía. #272;ã có k#7867; #273;ào ng#361; xuyên r#7915;ng tìm #273;#432;#7901;ng l#7847;n ra B#7855;c, c#361;ng có ng#432;#7901;i v#432;#7907;t chi#7871;n tuy#7871;n, trèo lên máy bay ra r#7843; g#7885;i chiêu h#7891;i. #272;ó ch#7881; là thi#7875;u s#7889; nh#7887; nhoi. Cái ch#7871;t, cái #273;ói #273;âu ám #7843;nh chúng tôi b#7857;ng b#7883; coi là hèn nhát. Chúng tôi chi#7871;n #273;#7845;u d#361;ng c#7843;m bên
 nhau và cùng chia ng#7885;t, s#7867; bùi. Trong gian lao ác li#7879;t tình #273;#7891;ng #273;#7897;i càng thêm trong sáng, g#7855;n bó. Tôi không bi#7871;t t#7841;i sao bài ca c#7911;a m#7897;t nh#7841;c s#297; mi#7873;n Nam l#7841;i có trên môi chúng tôi: “Ngoan ngoan con #417;i, ng#7911; nhé ng#7911; ngoan #273;i nhé, trong vòng cánh tay c#7911;a m#7865;. Trên ti#7873;n tuy#7871;n gi#7901; cha con còn, canh tr#7901;i sang b#7915;ng muôn sao khuya”. Chính tr#7883; viên c#7845;m chúng tôi hát nh#7841;c ti#7873;n chi#7871;n, nh#432;ng có l#7847;n tôi nghe th#7845;y ông ta huýt sáo theo m#7897;t #273;i#7879;u nh#7841;c Ph#7841;m Duy. Trong khói l#7917;a chi#7871;n tranh, nh#7919;ng ng#432;#7901;i lính chúng tôi ch#7881; khao khát hòa bình; ch#7845;p nh#7853;n hy sinh cho #273;#7845;t n#432;#7899;c yên bình. 

Tôi v#7851;n nh#7899; l#7901;i bài ca #273;ã t#7915;ng là ý ngh#297;a #273;#7875; ng#432;#7901;i ng#432;#7901;i l#7899;p l#7899;p thanh niên mi#7873;n B#7855;c c#7847;m súng chính là “qu#7889;c ca c#7911;a chính ph#7911; lâm th#7901;i” do nh#7841;c s#297; L#432;u H#7919;u Ph#432;#7899;c sáng tác: 

Gi#7843;i phóng mi#7873;n Nam chúng ta cùng quy#7871;t ti#7871;n b#432;#7899;c Di#7879;t #273;#7871; qu#7889;c M#7929;, phá tan bè l#361; bán n#432;#7899;c 
Ôi x#432;#417;ng tan máu r#417;i lòng h#7853;n thù ng#7845;t tr#7901;i 
Sông núi bao nhiêu n#259;m c#7855;t r#7901;i 
#272;ây C#7917;u Long cu#7897;n sóng, #273;ây Tr#432;#7901;ng S#417;n vinh quang 
Thúc d#7909;c lòng ta xung phong #273;i gi#7871;t thù 
Vùng lên nhân dân Mi#7873;n Nam anh hùng 
Vùng lên, xông pha v#432;#7907;t qua bão bùng 
Th#7873; c#7913;u l#7845;y n#432;#7899;c nhà, th#7873; hy sinh #273;#7871;n cùng 
C#7847;m g#432;#417;m, ôm súng xông t#7899;i. 

Cùng lúc #273;ó, nh#7919;ng ng#432;#7901;i chi#7871;n s#297; quân l#7921;c Vi#7879;t Nam C#7897;ng Hòa ra tr#7853;n v#7899;i tâm th#7913;c có khác chúng tôi không? Nhi#7873;u n#259;m sau chi#7871;n tranh tôi m#7899;i có d#7883;p trò chuy#7879;n v#7899;i nh#7919;ng chi#7871;n s#297; bên kia chi#7871;n tuy#7871;n và #273;#432;#7907;c #273;#7885;c nhi#7873;u tác ph#7849;m do các nhà v#259;n, nhà th#417; Sài Gòn xu#7845;t b#7843;n. B#7845;y gi#7901; tôi m#7899;i hi#7875;u rõ h#417;n, tr#432;#7899;c lúc vào lính, nhi#7873;u ng#432;#7901;i trong s#7889; h#7885; c#361;ng là nh#7919;ng thanh niên h#7885;c sinh nh#432; chúng tôi và hành trang ra tr#7853;n c#7911;a h#7885; c#361;ng #273;#7847;y nh#7919;ng trang s#7917; hào hùng c#7911;a dân t#7897;c v#7899;i nh#7919;ng Mê Linh, B#7841;ch #272;#7857;ng, Chi L#259;ng cùng nh#7919;ng tên tu#7893;i Hai Bà Tr#432;ng, Ngô Quy#7873;n, Tr#7847;n H#432;ng #272;#7841;o... Nhi#7873;u ng#432;#7901;i trong h#7885; #273;ã d#7921; các #273;ám tang
 ng#432;#7901;i thân là nh#7919;ng dân th#432;#7901;ng ch#7871;t oan do pháo kích c#7911;a #273;#7889;i ph#432;#417;ng, có ng#432;#7901;i còn th#7845;y nh#7919;ng h#7889; chôn xác t#7853;p th#7875; hàng tr#259;m ng#432;#7901;i #7903; Hu#7871; n#259;m 1968 sau khi #273;#7889;i ph#432;#417;ng rút lui. Th#7871; nh#432;ng c#361;ng h#7879;t nh#432; anh và tôi, h#7885; không ch#7881; bi#7871;t có c#259;m thù vì #273;ã ch#7913;ng ki#7871;n nh#7919;ng t#7897;i ác và ch#7883;u #7843;nh h#432;#7903;ng c#7911;a b#7897; máy tuyên truy#7873;n #273;#7891; s#7897; trong chi#7871;n tranh. Trái tim h#7885; c#361;ng ng#7853;p tràn tình c#7843;m yêu th#432;#417;ng và lòng nhân ái muôn thu#7903; c#7911;a ng#432;#7901;i Vi#7879;t Nam. Khi lâm tr#7853;n, nh#432; chúng tôi, h#7885; c#361;ng chi#7871;n #273;#7845;u v#7899;i tinh th#7847;n qu#7843; c#7843;m vì sau l#432;ng h#7885; là quê h#432;#417;ng yêu d#7845;u, là nh#7919;ng ng#432;#7901;i ru#7897;t th#7883;t thân yêu. H#7885; d#361;ng mãnh k#7875;
 c#7843; lúc s#7855;p tàn cu#7897;c chi#7871;n nh#432; trong tr#7853;n t#7917; th#7911; Xuân L#7897;c. N#7871;u có gì khác #273;áng nói gi#7919;a ng#432;#7901;i lính hai bên thì có l#7869; #273;ó là chuy#7879;n ph#7909; n#7919;. Trong khi chúng tôi bi#7873;n bi#7879;t xa cách, ch#7887;ng g#7885;ng thèm khát “bóng Ki#7873;u x#432;a”, há h#7889;c m#7891;m r#7847;n r#7853;t huy#7871;t qu#7843;n nghe #273;ám lính “già” k#7875; chuy#7879;n phòng the r#7891;i “ki#7875;m tra súng” c#7911;a nhau thì nh#7919;ng s#297; quan binh lính Sài Gòn v#7851;n #273;#7873;u #273;#7863;n“ngày v#7873; phép anh cùng em d#7841;o ph#7889;, tay chi#7871;n binh #273;an n#259;m ngón tay m#7873;m”. H#7859;n vì hòa bình êm #7843; song hành cùng chi#7871;n tranh ác li#7879;t nh#432; th#7871; #273;ã khi#7871;n không ít ng#432;#7901;i trong b#7885;n h#7885; #273;#7843;o ng#361;, tr#7889;n quân d#7883;ch, lo lót #273;#7875; kh#7887;i xung tr#7853;n. 

Và có l#7869; Nguy#7877;n Hòa c#361;ng bi#7871;t r#7857;ng âm h#432;#7903;ng tr#7847;m hùng trong bài ca c#7911;a nh#7841;c s#297; L#432;u H#7919;u Ph#432;#7899;c l#7841;i c#361;ng là l#7901;i thúc d#7909;c l#7899;p l#7899;p thanh niên mi#7873;n Nam ra tr#7853;n. 

Này công dân #417;i, #273;#7913;ng lên #273;áp l#7901;i sông núi. 
#272;#7891;ng lòng cùng #273;i hy sinh ti#7871;c gì thân s#7889;ng. 
Vì t#432;#417;ng lai qu#7889;c dân, cùng xông pha khói tên, 
Làm sao cho núi sông t#7915; nay luôn v#7919;ng b#7873;n 
Dù cho thây ph#417;i trên g#432;#417;m giáo. 
Thù n#432;#7899;c l#7845;y máu #273;ào #273;em báo. 
Nòi gi#7889;ng lúc bi#7871;n ph#7843;i c#7847;n gi#7843;i nguy, 
Ng#432;#7901;i công dân luôn v#7919;ng b#7873;n tâm trí, 
Hùng tráng quy#7871;t chi#7871;n #273;#7845;u làm cho kh#7855;p n#417;i, 
Vang ti#7871;ng ng#432;#7901;i n#432;#7899;c Nam cho #273;#7871;n muôn #273;#7901;i. 
Công dân #417;i! Mau hi#7871;n thân d#432;#7899;i c#7901;, 
Công dân #417;i! Mau làm cho cõi b#7901;, 
Thoát c#417;n tàn phá v#7867; vang nòi gi#7889;ng, 
X#7913;ng danh nghìn n#259;m gi#7889;ng L#7841;c H#7891;ng! 

Trên m#7863;t tr#7853;n, thanh niên hai chi#7871;n tuy#7871;n cùng ca hai bài hát do cùng m#7897;t nh#7841;c s#297; sáng tác r#7891;i xông lên gi#7871;t nhau, ch#7881; riêng #273;i#7873;u #273;ó thôi c#361;ng #273;ã th#7845;y cay #273;#7855;ng r#7891;i. L#7841;i gi#7843; t#432;#7903;ng r#7857;ng, Nguy#7877;n Hòa c#361;ng nh#432; tôi sinh ra t#7841;i mi#7873;n Nam th#7901;i #273;ó, còn h#7885; l#7899;n lên #7903; mi#7873;n B#7855;c, li#7879;u chúng ta ra tr#7853;n hay tr#7889;n quân d#7883;ch, chúng ta có hành #273;#7897;ng khác v#7899;i “trai th#7901;i lo#7841;n” không? Chúng ta, (anh, tôi và h#7885;) có yêu n#432;#7899;c không? 

Trong chi#7871;n tranh, nh#7919;ng ng#432;#7901;i con #432;u tú c#7911;a dân t#7897;c #273;ã nh#7843; #273;#7841;n vào nhau b#7903;i #273;#7897;ng l#7921;c khác nhau. Có m#7897;t s#7921; th#7853;t không ai ch#7889;i cãi là chúng ta #273;ã tàn sát l#7851;n nhau. Dù phe nào #273;i n#7919;a thì ai c#361;ng có th#7875; nói r#7857;ng m#7895;i t#7845;c #273;#7845;t c#7911;a t#7893; qu#7889;c #273;#7873;u th#7845;m bao máu #273;ào c#7911;a nh#7919;ng anh em cùng chung dòng gi#7889;ng ngã xu#7889;ng vì #273;#7845;t n#432;#7899;c. Nh#432;ng th#7917; h#7887;i có nh#7919;ng ai th#7853;t s#7921; #273;au n#7895;i #273;au này? G#7885;i tên gì cho cu#7897;c chi#7871;n #432;? Hãy #273;#7871;m xác binh lính và th#432;#7901;ng dân trên toàn cõi Vi#7879;t Nam mà #273;#7863;t tên cho nó. “Cu#7897;c chi#7871;n n#259;m tri#7879;u m#7841;ng” ch#7859;ng h#7841;n. 

Sau 30 n#259;m nhìn l#7841;i, li#7879;u v#7899;i ki#7875;u qui chi#7871;u c#7911;a mình, Nguy#7877;n Hòa có dám kh#7859;ng #273;#7883;nh nh#7919;ng k#7867; thù n#259;m x#432;a, “bè l#361; bán n#432;#7899;c” tr#432;#7899;c #273;ây mà hi#7879;n nay là nh#7919;ng oan h#7891;n #273;ang t#7911;i h#7901;n n#417;i chín su#7889;i và nh#7919;ng c#7921;u chi#7871;n binh, th#432;#417;ng b#7879;nh binh #273;ang s#7889;ng trong và ngoài n#432;#7899;c #273;#7873;u là nh#7919;ng ng#432;#7901;i không có lòng yêu n#432;#7899;c ho#7863;c là “yêu n#432;#7899;c gi#7843; hi#7879;u, c#417; h#7897;i” không? Tôi ch#7855;c ch#7855;n h#7885; không ph#7843;i là nh#7919;ng tên ác ôn m#7845;t h#7871;t nhân tính, mù quáng c#7847;m súng b#7843;o v#7879; ch#7871; #273;#7897; tay sai M#7929; c#361;ng nh#432; chúng ta không th#7875; là “các th#7871; h#7879; thanh niên mi#7873;n B#7855;c b#7883; #273;ánh bùa mê #273;#7871;n n#7895;i ch#7881; bi#7871;t h#7853;n thù, #273;#7845;u tranh, gi#7871;t chóc” (Tr#7847;n Trung
 #272;#7841;o). 

Không ai có quy#7873;n thóa m#7841; lòng yêu n#432;#7899;c c#7911;a nh#7919;ng ng#432;#7901;i lính can tr#432;#7901;ng, d#7851;u h#7885; còn s#7889;ng hay #273;ã ch#7871;t, thu#7897;c phe này hay phe kia. C#361;ng không ai có quy#7873;n #273;#432;a ra nh#7919;ng #273;#7883;nh ngh#297;a c#7913;ng nh#7855;c ho#7863;c gi#7919; mãi nh#7919;ng thành ki#7871;n có s#7861;n #273;#7875; ph#7911; nh#7853;n hay bóp méo lòng yêu n#432;#7899;c. Quá kh#7913; #273;ã quá #273;au th#432;#417;ng r#7891;i, nh#432;ng v#7899;i hi#7879;n t#7841;i còn #273;#7847;y thù h#7853;n nh#432; tôi #273;ang th#7845;y thì bao gi#7901; m#7899;i có t#432;#417;ng lai ph#7891;n vinh cho dân mình? Thánh, Tr#7901;i, Chúa, Ph#7853;t #273;#7873;u #7903; xa, ch#7881; có ta v#7899;i ta, không d#7865;p b#7887; #273;#432;#7907;c hi#7873;m h#7853;n d#297; vãng thì con cháu ta tr#7903; thành dân T#7847;u có l#7869; c#361;ng không mu#7897;n l#7855;m #273;âu. 

30 n#259;m tr#432;#7899;c, “lý t#432;#7903;ng qu#7889;c gia” có th#7853;t hay gi#7843; hi#7879;u cùng v#7899;i “ch#7911; nghiã c#7897;ng s#7843;n” khoa h#7885;c hay l#7895;i th#7901;i, #273;ã chia r#7869; dân t#7897;c Vi#7879;t, gây nên chi#7871;n tranh tang tóc. Ngày nay, trong hòa bình, ch#7881; có lòng yêu n#432;#7899;c thu#7847;n khi#7871;t, tinh ch#7845;t m#7899;i có th#7875; tr#7903; thành ch#7845;t keo g#7855;n bó ng#432;#7901;i Vi#7879;t l#7841;i v#7899;i nhau, d#7851;u tr#432;#7899;c kia h#7885; là ai và bây gi#7901; h#7885; #7903; #273;âu, k#7875; c#7843; nh#7919;ng ng#432;#7901;i sinh sau cu#7897;c chi#7871;n. Thi#7871;t ngh#297;, không ai #273;#432;#7907;c “#273;#7897;c quy#7873;n yêu n#432;#7899;c” c#7847;n ph#7843;i #273;#432;#7907;c hi#7875;u trên tinh th#7847;n nh#432; th#7871; và #273;ó m#7899;i chính là chìa khóa #273;#7875; “khép l#7841;i quá kh#7913;, h#432;#7899;ng t#7899;i t#432;#417;ng lai”. 


4. 

Trong bài vi#7871;t c#7911;a Nguy#7877;n Hòa có m#7897;t chi ti#7871;t khi#7871;n tôi th#7845;y thú v#7883;. #272;ó là #273;o#7841;n anh vi#7871;t v#7873; xu#7845;t x#7913; tên c#7911;a anh và con anh. Hòa Bình luôn luôn là #273;i#7873;u mong m#7887;i c#7911;a b#7845;t c#7913; ng#432;#7901;i lính, ng#432;#7901;i dân nào trên hai mi#7873;n #273;#7845;t n#432;#7899;c t#7915;ng tr#7843;i qua chi#7871;n tranh nh#432; anh và tôi. T#7915; nh#7919;ng ch#7871;t chóc #273;au th#432;#417;ng và nh#7919;ng tàn phá h#7911;y di#7879;t chúng ta ch#7881; khao khát yên bình. Khi #273;#7845;t n#432;#7899;c #273;ã im ti#7871;ng súng, chúng ta v#7851;n luôn c#7847;u mong th#7857;ng Bình con anh, cái Minh con tôi c#361;ng nh#432; muôn #273;#7901;i con cháu s#7869; không bao gi#7901; ph#7843;i c#7847;m súng b#7855;n b#7845;t c#7913; ai ho#7863;c b#7883; ai b#7855;n n#7919;a. Bình Minh c#7911;a chúng ta #273;ang s#7889;ng trong Hòa Bình. 

Nh#432;ng Hòa bình ch#7881; là ch#7845;m d#7913;t Chi#7871;n tranh. Ch#7881; có Hòa bình thôi không #273;#7911;. V#7899;i m#7895;i ng#432;#7901;i, v#7899;i m#7895;i dân t#7897;c, v#7899;i c#7843; loài ng#432;#7901;i còn có m#7897;t khát v#7885;ng n#7919;a c#361;ng mang giá tr#7883; muôn thu#7903;, #273;ó là T#7921; do. T#7921; do b#7845;t di#7879;t. H#7859;n Nguy#7877;n Hòa bi#7871;t rõ xu#7845;t x#7913; c#7911;a câu này: “T#7845;t c#7843; m#7885;i ng#432;#7901;i sinh ra #273;#7873;u có quy#7873;n bình #273;#7859;ng. T#7841;o hoá cho h#7885; nh#7919;ng quy#7873;n không ai có th#7875; xâm ph#7841;m #273;#432;#7907;c; trong nh#7919;ng quy#7873;n #7845;y, có quy#7873;n #273;#432;#7907;c s#7889;ng, quy#7873;n t#7921; do và quy#7873;n m#432;u c#7847;u h#7841;nh phúc.”. Trong nh#7919;ng n#259;m qua, Bình Minh c#7911;a chúng ta và t#7845;t c#7843; nh#7919;ng ng#432;#7901;i tr#7867; sinh sau 1975 nào #273;ã có quy#7873;n bình #273;#7859;ng, #273;#432;#7907;c s#7889;ng trong T#7921; do và
 H#7841;nh phúc? N#432;#7899;c Vi#7879;t Nam #273;ã #273;#7897;c l#7853;p, th#7889;ng nh#7845;t, ng#432;#7901;i dân n#432;#7899;c Vi#7879;t #273;ã #273;#432;#7907;c h#432;#7903;ng hòa bình, nh#432;ng T#7921; do v#7851;n là #432;#7899;c m#417; quá xa v#7901;i. 

Ai #273;ó #273;ã nói nh#7881;, t#7921; do ngôn lu#7853;n là linh h#7891;n c#7911;a t#7921; do. V#7899;i h#417;n 600 t#7901; báo, Vi#7879;t Nam v#7851;n không h#7873; có t#7921; do báo chí b#7903;i t#7845;t c#7843; nh#7919;ng t#7901; báo #273;ó #273;#432;#7907;c #273;#7863;t d#432;#7899;i s#7921; lãnh #273;#7841;o tuy#7879;t #273;#7889;i c#7911;a #272;#7843;ng. Nh#432;ng làn gió dân ch#7911; c#7911;a Hi#7879;u #7913;ng domino ng#432;#7907;c v#7851;n th#7893;i #273;#7871;n Vi#7879;t Nam, xóa b#7899;t s#7921; s#7907; hãi trong dân chúng #273;#7891;ng th#7901;i giúp h#7885; thêm hy v#7885;ng vào qui lu#7853;t phát tri#7875;n t#7845;t y#7871;u c#7911;a xã h#7897;i v#259;n minh. 

#272;#7885;c bài c#7911;a Nguy#7877;n Hòa trên báo #272;#7843;ng, tôi hi#7875;u anh ch#7881; là ng#432;#7901;i th#7915;a hành. #272;#7885;c các bài tranh lu#7853;n c#7911;a anh trên talawas, tôi c#7843;m thông v#7899;i anh, anh vi#7871;t rõ ràng “m#7873;m” h#417;n tr#432;#7899;c r#7845;t nhi#7873;u. Tôi s#7869; hoan nghênh n#7871;u #273;úng là anh vi#7871;t ch#7881; b#7903;i chính anh. Theo tôi, #273;ó là hành #273;#7897;ng d#361;ng c#7843;m c#7911;a c#7921;u chi#7871;n binh Nguy#7877;n Hòa. Anh #273;ã v#432;#7907;t qua nguyên t#7855;c c#7911;a t#7893; ch#7913;c khi g#7917;i bài cho m#7897;t website #7903; n#432;#7899;c ngoài và có th#7875; anh #273;ang g#7863;p phi#7873;n ph#7913;c vì vi#7879;c “xé rào” này. Tôi mu#7889;n chúc anh ti#7871;p t#7909;c v#7919;ng ti#7871;n trong cu#7897;c hành trình tìm s#7921; th#7853;t qua #273;#7889;i tho#7841;i. #272;ó c#361;ng chính là b#432;#7899;c #273;i c#7911;a dân ch#7911; ph#7843;i không anh? 

#272;#7847;u bài vi#7871;t, tôi #273;ã cám #417;n anh, tr#432;#7899;c khi d#7915;ng bút, tôi l#7841;i mu#7889;n cám #417;n anh l#7847;n n#7919;a. Nh#432; khá nhi#7873;u b#7841;n #273;#7885;c khác, tôi ch#7881; thích #273;#7885;c. R#7845;t nhi#7873;u l#7847;n tôi #273;ã c#7847;m bút vi#7871;t nháp nh#7919;ng suy t#432; c#7911;a m#7897;t c#7921;u chi#7871;n binh tr#432;#7899;c th#7901;i cu#7897;c nh#432;ng r#7891;i l#7841;i xé b#7887; do nhi#7873;u nguyên nhân. M#7897;t trong nh#7919;ng nguyên nhân #273;ó là ng#432;#7901;i dân không có quy#7873;n phát bi#7875;u chính ki#7871;n c#7911;a mình dù hi#7871;n pháp #273;ã ghi. Chính nh#7919;ng trang vi#7871;t c#7911;a Nguy#7877;n Hòa #273;ã nh#432; gi#7885;t n#432;#7899;c làm tràn ly, khi#7871;n tôi không th#7875; n#7845;n ná n#7919;a, tôi c#7847;m bút vi#7871;t bài #273;#7847;u tiên “trình làng”. Cu#7897;c #273;#7901;i tôi v#7873; nhi#7873;u #273;i#7875;m có th#7875; coi nh#432; gi#7889;ng Nguy#7877;n Hòa. Tôi sinh ra trong chi#7871;n tranh,
 l#7899;n lên trong chi#7871;n tranh và r#7891;i c#7847;m súng trong chi#7871;n tranh. R#7845;t có th#7875; ngày vào #272;#7843;ng c#7911;a tôi có l#7869; c#361;ng khá g#7847;n v#7899;i ngày anh Hòa vào #272;#7843;ng, ngh#297;a là ngót nghét trên d#432;#7899;i 30 n#259;m. V#7853;y mà sao gi#7919;a anh và tôi, nh#7919;ng ng#432;#7901;i chung chi#7871;n hào n#259;m x#432;a l#7841;i có v#7867; khác tr#7853;n tuy#7871;n hôm nay? Tôi không tin nh#432; th#7871;, gi#7919;a anh và tôi v#7851;n có tình #273;#7891;ng #273;#7897;i vì tôi hoàn toàn nh#7845;t trí v#7899;i #273;i#7873;u anh vi#7871;t, chúng ta #273;#7873;u là nh#7919;ng“ng#432;#7901;i Vi#7879;t Nam bình th#432;#7901;ng và luôn luôn mong mu#7889;n nh#7919;ng #273;i#7873;u t#7889;t lành cho #273;#7891;ng bào c#7911;a mình”. Tôi mu#7889;n b#7893; sung thêm, và chúng ta cùng th#7875; hi#7879;n lòng yêu n#432;#7899;c thu#7847;n khi#7871;t c#7911;a mình qua nh#7919;ng hành #273;#7897;ng c#7909; th#7875; nh#7857;m th#7921;c hi#7879;n
 l#7901;i hi#7879;u tri#7879;u c#7911;a Ch#7911; t#7883;ch H#7891; Chí Minh: “Không có gì quý h#417;n #273;#7897;c l#7853;p t#7921; do”. 

Tôi mu#7889;n vi#7871;t thêm #273;ôi dòng n#7919;a g#7917;i ng#432;#7901;i #273;#7891;ng #273;#7897;i. Khi tôi ng#7891;i nháp, v#7907; tôi n#432;#7899;c m#7855;t l#432;ng tròng, kéo tay ch#7891;ng, xin ch#7891;ng #273;#7915;ng vi#7871;t. Em lo l#7855;ng m#7897;t cu#7897;c s#7889;ng b#7845;t #7893;n có th#7875; #273;#7871;n v#7899;i gia #273;ình yên #7845;m c#7911;a em. Em hi#7875;u m#7897;t khi #273;ã có bài #273;#7847;u tiên t#7845;t s#7869; có bài khác ti#7871;p theo và nh#7919;ng h#7879; l#7909;y c#7911;a nó là #273;i#7873;u có th#7875; hi#7875;u #273;#432;#7907;c trong xã h#7897;i toàn tr#7883; này. Tôi không th#7875; c#7845;t #273;i nh#7919;ng âu lo tr#297;u n#7863;ng trong em và vì th#7871; ch#7881; bi#7871;t nh#7855;c l#7841;i #273;o#7841;n k#7871;t trong m#7897;t b#7913;c th#432; ng#7887;: 

“T#7921; do không th#7875; van xin mà #273;#432;#7907;c. T#7921; do ph#7843;i giành l#7845;y m#7899;i có!” 

© 2005 talawas 






=====
You shall know the truth and the truth shall set you free.
__________________________________________________
Do You Yahoo!?
Tired of spam?  Yahoo! Mail has the best spam protection around 
http://mail.yahoo.com 
-------------- next part --------------
An HTML attachment was scrubbed...
URL: http://www.le.org/pipermail/vacets-local-dc/attachments/20050526/c9e04d11/attachment-0001.html